Ζήσης Σαρίκας: Με­τα­μο­ντερ­νι­σμός

 

planodion on 15 Ἰανουάριος 2026 Ζήσης Σαρίκας (Ἀφιέρωμα 07/22) Με­τα­μο­ντερ­νι­σμός ΠΟ ΤΗΝ ΠΡΩΤΗ στιγ­μὴ ποὺ μπῆ­κε στὸ δω­μά­τιο, δὲν ἔκλει­σε τὸ στό­μα του. Ἦταν ἀπ' αὐ­τοὺς ποὺ πι­στεύ­ουν πὼς εἶ­ναι ἡ ψυ­χὴ τῆς πα­ρέ­ας. Δί­χως κα­θό­λου νὰ ἐρευ­νή­σει: ποιοί ἦταν αὐ­τοὶ ποὺ πρω­τό­βλε­πε, ἄρ­χι­σε νὰ μπε­νά­βει κουλ­του­ριά­ρι­κα, μὲ μιὰ ἀνά­σα. Πὼς κα­τα­γό­ταν ἀπὸ θρῆ­σκα οἰ­κο­γέ­νεια καὶ πὼς ἀρ­γὰ κα­τά­λα­βε τί σή­μαι­νε αὐ­τὸ καὶ πό­σο τὸν βο­ή­θη­σε· πὼς εἶ­χε κα­τα­φέ­ρει νὰ ζεῖ στὸ ἐξω­τε­ρι­κό, ἂν καὶ ἡ γυ­ναῖ­κα του ζοῦ­σε ἐδῶ, καὶ πὼς ἡ Ἑλ­λά­δα δὲν ἦταν ἀκό­μη ἕτοι­μη γιὰ αὐ­τὰ μὲ τὰ ὁποῖα ἀσχο­λοῦν­ταν, συγ­κε­κρι­μέ­να, γιὰ πε­δία προ­βλη­μα­τι­κῆς ὅπως ἡ σχέ­ση νο­μι­κῆς καὶ αἰ­σθη­τι­κῆς· πὼς εἶ­χε βρεῖ ἕνα πα­λιὸ ἄρ­θρο τοῦ... ὅπου τὸ θέ­μα ἦταν, πρὸς με­γά­λη του ἔκ­πλη­ξη, τό...· πὼς τὸν ἄγ­χω­σε ἡ Φλω­ρεν­τία καὶ πὼς εἶ­χε ἀνα­κα­λύ­ψει ἕνα σὶ ντί, ὅπου ὁ Τὸμ Γουέϊτς καὶ ὁ Νὶκ Κέϊβ ἑρ­μή­νευαν τρα­γού­δια τοῦ Κοὺρτ Βάϊλ· πὼς τὸ με­γά­λο πρό­βλη­μα τῆς Ἑλ­λά­δας ἦταν ὅτι δὲν εἶ­χε πο­τέ της ἀστι­κὴ τά­ξη· πὼς τὸ κα­λὸ κρα­σὶ πρέ­πει νά...        Ἐκεῖ ἀπά­νω ἔφυ­γα. Πηγή: Ζή­σης Σα­ρί­κας, Ψί­χου­λα, Μι­κρὰ πε­ζά, Πα­νο­πτι­κόν, Γ΄ ἔκ­δο­ση, 2019 (Α΄ ἔκ­δο­ση, Νη­σῖ­δες, 1998). Γιὰ τὸ ἀ­φι­έ­ρω­μα δεῖ­τε τὴν Εἰ­σα­γω­γή: Γιάν­νης Πα­τί­λης: «Ζή­σης Σα­ρί­κας. Ἕνας ὀξὺς ἐλευ­θε­ρια­κὸς πα­ρα­τη­ρη­τὴς τῆς νε­ο­ελ­λη­νι­κῆς πραγ­μα­τι­κό­τη­τας» Ζή­σης Σα­ρί­κας (Θεσ­σα­λο­νί­κη, 1953). Σπού­δα­σε Nε­ο­ελ­λη­νι­κὴ Φι­λο­λο­γία καὶ Φι­λο­σο­φία στὴ Φι­λο­σο­φι­κὴ Σχο­λὴ τοῦ Ἀρι­στο­τε­λεί­ου Πα­νε­πι­στη­μί­ου Θεσ­σα­λο­νί­κης. Εἶ­ναι συγ­γρα­φέ­ας, με­τα­φρα­στὴς καὶ ἐπι­με­λη­τὴς ἐκ­δό­σε­ων. Ἔγρα­ψε τὰ βι­βλία: Μῦ­θοι τῆς τε­χνο­λο­γί­ας (Ἐκ­δο­τι­κὴ Θεσ­σα­λο­νί­κης, 1987), Ψί­χου­λα: μι­κρὰ πε­ζά (Νη­σῖ­δες, 1998· Πα­νο­πτι­κόν, 2008), Τὸ ὅρα­μα τοῦ ὑπε­ράν­θρω­που: μιὰ ἑρ­μη­νεία τοῦ ἔρ­γου τοῦ Φρίν­τριχ Νί­τσε «Ἔ­τσι μί­λη­σε ὁ Ζα­ρα­τού­στρα» (Νη­σῖ­δες, 2003· Βά­νιας, 2008· Πα­νο­πτι­κόν, 2014), Μα­κριὰ ἀπ' τὸν κό­σμο (Πα­νο­πτι­κόν, 2008), Ἀν­θρώ­πι­νες σκιές (Πα­νο­πτι­κόν, 2012), Κυ­ρια­κὴ ρε­πό (Ἑστία, 2014). Ἔχει με­τα­φρά­σει στὰ ἑλ­λη­νι­κὰ τὸ σύ­νο­λο τοῦ φι­λο­σο­φι­κοῦ ἔρ­γου τοῦ Φρίν­τριχ Νί­τσε, ἔρ­γο ποὺ δι­ήρ­κε­σε εἴ­κο­σι χρό­νια, κα­θὼς καὶ ἔρ­γα τῶν Ντιν­τε­ρό, Μπα­κού­νιν, Στίρ­νερ, Φρόϊντ, Φου­κό, Μπον­τρι­γιάρ, Κα­στο­ριά­δη, Κοϊ­ρὲ καὶ τῶν στο­χα­στῶν τῆς Σχο­λῆς της Φραν­κφούρ­της. Ὑπῆρ­ξε διευ­θυν­τὴς τῆς σει­ρᾶς ἀρ­χαί­ων Ἑλ­λή­νων συγ­γρα­φέ­ων στὶς ἐκ­δό­σεις Ἐξάν­τας, κα­θὼς καὶ τοῦ βρα­χύ­βιου ἐκ­δο­τι­κοῦ οἴ­κου τοῦ Ἀρι­στο­τε­λεί­ου Πα­νε­πι­στη­μί­ου Θεσ­σα­λο­νί­κης. Τὸν Νο­έμ­βριο τοῦ 2016 τι­μή­θη­κε ἀπὸ τὴν Ἑται­ρεία Συγ­γρα­φέ­ων μὲ τὸ βρα­βεῖο "Δι­δῶ Σω­τη­ρί­ου" γιὰ τὸ σύ­νο­λο τοῦ ἔρ­γου του. Ση­μαν­τι­κὴ ἐ­νη­με­ρω­ση γιὰ τὴν πο­ρεί­α τοῦ ἱ­στο­λο­γί­ου: Δεῖ­τε ἐ­δῶ: Γιάν­νης Πα­τί­λης: Πλα­νό­δι­ον – Ἱ­στο­ρί­ες Μπον­ζάι. Στρο­φή .