Η σημασία των δεντροστοιχιών σε αστικά περιβάλλοντα και η ανάγκη αποφυγής υπερβολικού κλαδέματος

 

 Η σημασία   των δεντροστοιχιών σε αστικά περιβάλλοντα 

και η 

ανάγκη αποφυγής υπερβολικού κλαδέματος

Μια αστική Ιπποκαστανιά σε άνθιση από τους Rose and Trev Clough 

Περίληψη:

        Στις αστικές περιοχές, οι δεντροστοιχίες είναι κορυφαίοι παράγοντες στο σχεδιασμό του τοπίου, παρέχοντας μια σειρά από πλεονεκτήματα τόσο από περιβαλλοντική όσο και από αισθητική άποψη. Αυτά τα δέντρα, που συνήθως καλύπτουν δρόμους και λεωφόρους, όχι μόνο ομορφαίνουν και δίνουν ζωή στην πόλη, αλλά έχουν θετικό αντίκτυπο στο περιβάλλον, βελτιώνοντας την ποιότητα του αέρα και μετριάζοντας το φαινόμενο της θερμικής νησίδας, τόσο χαρακτηριστικό των πυκνοκατοικημένων περιοχών.

    Παρά την πολύτιμη συμβολή τους στην ποιότητα της αστικής ζωής, αυτά δεν είναι χωρίς προκλήσεις και προβλήματα . Η πραγματικότητα είναι ότι το να μεγαλώνεις σε ένα αστικό περιβάλλον είναι μια πρόκληση. Οι δεντροστοιχίες πρέπει να αντιμετωπίσουν μια σειρά δυσμενών παραγόντων, από συμπαγή εδάφη και μειωμένη διαθεσιμότητα νερού, έως υψηλά επίπεδα ρύπανσης και πιθανές  βλάβες στον κορμό και τους κλάδους που προέρχονται από τη συνεχή και έντονη λειτουργία της πόλης.

    Μία από τις πιο κρίσιμες πτυχές της φροντίδας των δέντρων αυτών είναι το κλάδεμα. Ενώ το κλάδεμα είναι απαραίτητο για τη διατήρηση της υγείας του δέντρου και τη διασφάλιση της ασφάλειας των πεζών και των οχημάτων, το υπερβολικό ή ακατάλληλο κλάδεμα μπορεί να έχει επιζήμια αποτελέσματα. Το υπερβολικά επιθετικό κλάδεμα μπορεί να αποδυναμώσει τη δομή του δέντρου, να μειώσει την ικανότητά του να φωτοσυνθέτει και τελικά να μειώσει τα περιβαλλοντικά οφέλη που παρέχει. Επιπλέον, μπορεί να κάνει το δέντρο πιο ευαίσθητο σε ασθένειες ή παράσιτα, θέτοντας σε κίνδυνο την επιβίωσή του.  

    Επομένως, η διαχείριση και η φροντίδα των δεντροστοιχιών  πρέπει να γίνεται με γνώση και προσοχή, διασφαλίζοντας ότι θα παραμείνουν ένα πολύτιμο αγαθό για τις πόλεις και όλους όσους ζουν και εργάζονται σε αυτές.

Εισαγωγή:

     Ζούμε σε μια εποχή όπου το αστικό τοπίο εξελίσσεται συνεχώς, με ουρανοξύστες να υψώνονται, δρόμους να επεκτείνονται και κτίρια να εκτοπίζουν τη φύση. Αυτή η διαδικασία της επιταχυνόμενης αστικοποίησης, αν και φέρνει μαζί της προόδους και ανέσεις, παρουσιάζει επίσης σημαντικές προκλήσεις όσον αφορά τη βιωσιμότητα και την ποιότητα ζωής στις αστικές περιοχές. Σε αυτό το σενάριο από σκυρόδεμα και χάλυβα, τα δέντρα των δεντροστοιχιών αναδεικνύονται όχι μόνο ως διακοσμητικά στοιχεία, αλλά και ως βασικά συστατικά για την αποκατάσταση και διατήρηση μιας οικολογικής ισορροπίας στις πόλεις.  

        Καθώς οι πόλεις επεκτείνονται και καταλαμβάνουν περισσότερη γη, η παρουσία χώρων πρασίνου μειώνεται, οδηγώντας σε μείωση της ποιότητας του αέρα, αύξηση της θερμοκρασίας και μείωση της τοπικής βιοποικιλότητας. Αυτά τα δέντρα, που στέκονται μεγαλοπρεπώς κατά μήκος των δρόμων και των πλατειών, γίνονται αληθινοί αστικοί πνεύμονες. Απορροφούν διοξείδιο του άνθρακα, απελευθερώνουν οξυγόνο και λειτουργούν ως φίλτρα, καθαρίζοντας τον αέρα από επιβλαβείς ρύπους και σωματίδια.

     Πέρα από τα περιβαλλοντικά τους οφέλη, τα δέντρα των δεντροστοιχιών  διαδραματίζουν κρίσιμο ρόλο στην ψυχολογική και κοινωνική πτυχή των πόλεων. Προσφέρουν μια οπτική και συναισθηματική ανάπαυλα από τη φασαρία της πόλης. Η απλή παρουσία του μπορεί να βελτιώσει την ψυχική ευεξία, μειώνοντας το στρες και παρέχοντας χώρους για χαλάρωση και διαλογισμό. Επιπλέον, δημιουργούν σημεία συνάντησης και προωθούν την κοινωνική αλληλεπίδραση, ενθαρρύνοντας τους ανθρώπους να περπατούν, να κοινωνικοποιούνται και να απολαμβάνουν το περιβάλλον τους.

     Από την άλλη πλευρά, η στρατηγική ενσωμάτωση αυτών των δέντρων στον αστικό σχεδιασμό συμβάλλει στην αισθητική και την αξία των ακινήτων. Ένας δεντρόφυτος δρόμος συχνά τον αντιαμβανόμαστε  ως πιο ελκυστικό, πιο ασφαλή και επιθυμητό από έναν χωρίς βλάστηση.

     Ωστόσο, δεν πρόκειται μόνο για φύτευση δέντρων αδιάκριτα. Η κατάλληλη επιλογή ειδών, η σωστή τοποθέτηση και η σωστή συντήρηση είναι ζωτικής σημασίας για να διασφαλιστεί ότι αυτά τα δέντρα μπορούν να επιτελούν αποτελεσματικά τη λειτουργία τους, χωρίς να προκαλούν προβλήματα στις αστικές υποδομές ή να αποτελούν κίνδυνο για τους κατοίκους.

     

Δέ­σποι­να Καϊ­τα­τζῆ-Χου­λιού­μη: Καὶ δὲν θ’ ἀμ­φέ­βαλ­λε

 

By planodion on 12 Μάϊος 2026 Δέ­σποι­να Καϊ­τα­τζῆ-Χου­λιού­μη   Καὶ δὲν θ’ ἀμ­φέ­βαλ­λε Μὰ πιό­τε­ρο ἀκούω κι ἀφουγ­κρά­ζο­μαι  Τῆς σιω­πῆς τοὺς ψί­θυ­ρους. ΠΟ ΤΑ ΧΑ­ΡΑ­ΜΑ­ΤΑ ἡ Ἠλέ­κτρα Ἀκρί­τα με­τὰ τὸν πρωϊ­νὸ κα­φὲ κά­θε­ται στὸ γρα­φεῖο καὶ σερ­φά­ρει στὸ δια­δί­κτυο. Δια­βά­ζει τὶς εἰ­δή­σεις, πα­ρα­κο­λου­θεῖ τὰ μέ­σα κοι­νω­νι­κῆς δι­κτύ­ω­σης, ψι­λο­γρά­φει. Ξα­να­δια­βά­ζει τὴν ἀνα­κοί­νω­ση τῶν Κρα­τι­κῶν Βρα­βεί­ων Λο­γο­τε­χνί­ας κι ἐκ­πλήσ­σε­ται εὐ­χά­ρι­στα. Κά­τι σκιρ­τᾶ μέ­σα της. Κά­τι ἄγνω­ρο κι ἀνα­με­νό­με­νο συ­νά­μα.        Εἰ­κό­νες ἀνα­σύ­ρον­ται ἀπὸ τὰ πα­λιά... Ἡ Μα­ρία, χα­ρι­σμα­τι­κή, τε­τρα­πέ­ρα­τη, θὰ μπο­ροῦ­σε νὰ ἦταν σὰν τὴ βρα­βευ­μέ­νη ἄν... Ἀδέρ­φια της ὁ Κώ­στας, ὁ Γιάν­νης, ὁ Κε­νὰν ἀπὸ τὴ Δρά­μα, ἡ Μι­ρὲμ ἀπὸ τὴν Ξάν­θη καί... Ὅλοι μα­θη­τὲς Εἰ­δι­κοῦ Δη­μο­τι­κοῦ Σχο­λεί­ου Κω­φῶν. Πρό­σω­πα χα­ρού­με­να, ζων­τα­νὰ κι ἄλ­λο­τε πά­λι θλιμ­μέ­να. Ἀκό­μα καὶ ὀρ­γι­σμέ­να κά­ποιες φο­ρὲς μπρὸς στὴ μω­ρία τοῦ κό­σμου. Ἀπο­σπα­σμέ­νη ψυ­χο­λό­γος, προ­σπα­θοῦ­σε ν’ ἀφουγ­κρα­στεῖ τὸ μέ­σα τους, νὰ τὰ στη­ρί­ξει. Νὰ ἐκτι­μή­σει τὶς ἱκα­νό­τη­τες καὶ τὶς δυ­σκο­λί­ες τους μὲ στό­χο τὴν κα­λύ­τε­ρη δυ­να­τὴ κα­τα­νόη­ση, τὸν κα­λύ­τε­ρο δυ­να­τὸ σχε­δια­σμὸ τοῦ ἀτο­μι­κοῦ τους πλά­νου δι­δα­σκα­λί­ας καὶ μά­θη­σης. Δί­χως λα­λιά, δί­χως κώ­δι­κα ἐπι­κοι­νω­νί­ας καὶ ἡ ἴδια στὴν πρώ­τη ἐπα­φὴ μα­ζί τους. Εἶ­χε ἀρ­χί­σει νὰ πα­ρα­κο­λου­θεῖ μα­θή­μα­τα νο­η­μα­τι­κῆς. Στὴν ἀρ­χή, μέ­χρι νὰ μά­θει κά­πως, ἐπι­κοι­νω­νοῦ­σε μέ­σῳ τῆς δα­σκά­λας τους. Τὴ μά­θαι­ναν καὶ τὰ ἴδια τὰ παι­διὰ μὲ ζῆ­λο. Ἔνιω­θαν ση­μαν­τι­κὰ σὲ αὐ­τή τους τὴν προ­σπά­θεια. Ὁ μι­κρὸς Κε­νὰν ὅλο ἀκουμ­ποῦ­σε πά­νω της. Τοῦ ἔλει­πε πο­λὺ ἡ μά­να του.

Ζήσης Σαρίκας: Ἡ τράνς

 

Πλανόδιον - Ιστορίες Μπονζάι By planodion on 10 Μάϊος 2026 Ζήσης Σαρίκας (Ἀφιέρωμα 22/22)   Ἡ τράνς   ΧΕΙ σο­βα­ρό­τε­ρα προ­βλή­μα­τα ἀπ' τοὺς ἄλ­λους νέ­ους. Πρῶ­τα-πρῶ­τα, ἴσως ἀπο­φα­σί­σει νὰ κά­νει τὴ φο­βε­ρὴ ἐγ­χεί­ρη­ση, νὰ γυ­ρί­σει τα μέ­σα ἔξω. Ἂν πά­λι ἀπορ­ρί­ψει τὸ νυ­στέ­ρι, πρέ­πει νὰ ἀφή­νει νύ­χια καὶ μα­κριὰ μαλ­λιά, νὰ κου­βα­λά­ει ἕνα ψεύ­τι­κο βα­ρὺ στῆ­θος, νὰ κά­νει ἀπο­τρί­χω­ση, μα­νι­κιοὺρ καὶ πεν­τι­κιούρ, νὰ βά­φε­ται, νὰ φο­ρά­ει τα­κού­νια καὶ ὅλη τὴν πε­ρί­πλο­κη ἁρ­μα­τω­σιὰ μιᾶς γυ­ναί­κας. Κι ἀπὸ πά­νω, πρέ­πει νὰ εἶ­ναι θω­ρα­κι­σμέ­νος μὲ αὐ­θά­δεια καὶ θάρ­ρος, νὰ μὴν χα­μπα­ρί­ζει ἀπὸ φο­βέ­ρες καὶ ἀπει­λές, νὰ μπο­ρεῖ νὰ τρώ­ει καὶ νὰ δί­νει ξύ­λο, νὰ γα­μά­ει καὶ νὰ γα­μιέ­ται, νὰ τὰ βγά­ζει πέ­ρα μὲ τὰ τσο­γλά­νια, τοὺς προ­α­γω­γούς, τοὺς διε­στραμ­μέ­νους καὶ τοὺς μπά­τσους. Σὲ ἕνα μό­νο πρᾶγ­μα δὲν ἔχει πρό­βλη­μα: στὸ ἐπάγ­γελ­μα ποὺ θὰ δια­λέ­ξει.

Ἔρ­νεστ Χέ­μιν­γουεϊ (Ernest Hemingway): Συ­νη­θι­σμέ­νη Ἱστο­ρία

 

By planodion on 7 Μάϊος 2026 Ἔρ­νεστ Χέ­μιν­γουεϊ (Ernest Hemingway)   Συ­νη­θι­σμέ­νη Ἱστο­ρία (Banal Story) ΦΑΓΕ  ἕνα πορ­το­κά­λι, φτύ­νον­τας ἀρ­γά τά κου­κού­τσια. Ἔξω τό χιό­νι εἶ­χε ἀρ­χί­σει νά γί­νε­­ται βρο­χή. Μέ­­σα, ἡ ἠ­­λεκ­τρι­κή σό­μπα δέν φαι­νό­ταν νὰ ζε­σταί­νει, κι ἔτσι ση­κώ­θη­κε ἀπό τό γρα­φεῖο νά κα­θί­σει πά­νω της. Τί ὡραία αἴ­σθη­ση! Ἐδῶ, ἐπι­τέ­λους, ὑπῆρ­χε ζωή.        Ἅπλω­σε τό χέ­ρι του γι’ ἀκό­μη ἕνα πορ­το­κά­λι. Μα­κριά, στό Πα­ρί­σι, ὁ Μα­σκάρ εἶ­χε βγά­λει νόκ ἄουτ τόν Ντά­νι Φράς στόν δεύ­τε­ρο γύ­ρο. Ἀκό­μη πιό μα­κριά, στή Με­σο­πο­τα­μία, εἶ­χαν πέ­σει εἴ­κο­σι ἕνα πό­δια χιό­νι. Στήν ἄλ­λη ἄκρη τοῦ κό­σμου, στήν Αὐ­στρα­λία, οἱ Ἐγ­γλέ­ζοι παῖ­κτες τοῦ κρί­κετ ἀκό­νι­ζαν τά ὅπλα τους. Εκεῖ ὑπῆρ­χε ρο­μάν­τζο.        Οἱ χο­ρη­γοί τῶν τε­χνῶν καί τῶν γραμ­μά­των ἀνα­κά­λυ­ψαν τό Φό­ρουμ(1), διά­βα­σε. Εἶ­ναι ὁ ὁδη­γός, ὁ φι­λό­σο­φος, καί ὁ φί­λος τῆς σκε­πτό­με­νης μειο­νό­τη­τας. Βρα­βευ­μέ­να δι­η­γή­μα­τα – θά γί­νουν οἱ συγ­γρα­φεῖς τους οἱ ἐπι­τυ­χη­μέ­νοι συγ­γρα­φεῖς τοῦ αὔ­ριο; Θά ἀπο­λαύ­σε­τε αὐ­τές τίς ζε­στές, ἁπλοϊ­κές, ἀμε­ρι­κα­νι­κές ἱστο­ρί­ες, ἀπο­σπά­σμα πραγ­μα­τι­κῆς ζω­ῆς σέ ἀνοι­χτά ράν­τσα, σέ πυ­κνο­κατοι­κη­μέ­νες πο­λυ­κα­τοι­κί­ες ἤ ἄνε­τα σπί­τια, καί ὅλες τους μέ ὑγιή, ὑπο­δό­ρεια δό­ση χιοῦ­μορ.        Πρέ­πει νά τίς δια­βά­σω,

Μπού­λη Ἀν­δρε­ά­δου: Τὸ τσιγάρο

 

By planodion on 5 Μάϊος 2026 Μπού­λη Ἀν­δρε­ά­δου Τὸ τσιγάρο Η ΜΑΜΑ ΜΟΥ δὲν μὲ ἔβλε­πε πιά. Κοι­τοῦ­σε μό­νο τὰ μαῦ­ρα νε­ρὰ τῆς λί­μνης καὶ τὰ μά­τια της σκο­τεί­νια­ζαν. Οἱ ἄν­θρω­ποι τοῦ χω­ριοῦ εἶ­χαν βγά­λει τυ­λιγ­μέ­νο μὲ φύ­κια τὸ κορ­μὶ τοῦ ἀδελ­φοῦ μου.        Ἀπὸ τό­τε ἡ μη­τέ­ρα κα­θό­ταν σὲ μιὰ πο­λυ­θρό­να μπρο­στὰ στὸ πα­ρά­θυ­ρο ποὺ κοι­τοῦ­σε στὴ λί­μνη. Ἄνα­βε τὸ ἕνα τσι­γά­ρο πί­σω ἀπὸ τὸ ἄλ­λο. Φο­ροῦ­σε ἕνα μα­κρὺ ἄσπρο φου­στά­νι ἀπὸ χον­τρὸ ὕφα­σμα ποὺ εἶ­χε δύο με­γά­λες τσέ­πες. Τὰ βρά­δια ἔκα­νε βόλ­τες γύ­ρω ἀπὸ τὴ λί­μνη καὶ γέ­μι­ζε τὶς τσέ­πες μὲ πέ­τρες.        Κά­ποια μέ­ρα δὲν ξα­να­γύ­ρι­σε. Τό­τε ἄρ­χι­σα ἐγὼ νὰ περ­πα­τάω στὴν ὄχθη.        Ὅταν ἡ ὁμί­χλη σκέ­πα­ζε τὰ πάν­τα καὶ ἡ νύ­χτα ἦταν μαύ­ρη καὶ ἀφέγ­γα­ρη, ἔβλε­πα τὸ χέ­ρι της λευ­κό, σὰν λαι­μὸ κύ­κνου, νὰ ξε­προ­βάλ­λει στὴν ἐπι­φά­νεια κρα­τών­τας ἕνα τσι­γά­ρο. Ἄνα­βα τό­τε κι ἐγὼ ἕνα. Κα­πνί­ζα­με ἔτσι μα­ζὶ μέ­σα στὴ σιω­πή.

Ζήσης Σαρίκας: Ἡ ἐπαρ­χια­κὴ πό­λη

 

By planodion on 3 Μάϊος 2026 Ζήσης Σαρίκας (Ἀφιέρωμα 21/22) Ἡ ἐπαρ­χια­κὴ πό­λη ΑΝΤΑ ἡ ἴδια εἰ­κό­να. Μιὰ ἐπαρ­χια­κὴ πό­λη μὲ μι­κρο­α­στοὺς καὶ φοι­τη­τές. Τί ἀπέ­γι­ναν τὰ ἐκλε­κτὰ τέ­κνα της; Πρῶ­τοι ἔφυ­γαν οἱ καλ­λι­τε­χνί­ζον­τες. Γιὰ τὴν πρω­τεύ­ου­σα. Ἐκεῖ θὰ εἶ­χαν εὐ­και­ρί­ες νὰ ἀνα­δεί­ξουν τὸ τα­λέν­το τους, νὰ συγ­χρω­τι­στοῦν μὲ τοὺς ὅμοιούς τους, νὰ βροῦν χο­ρη­γοὺς καὶ ὑπο­στη­ρι­χτὲς τῆς τέ­χνης τους. Με­τά, τὴν κο­πά­νη­σαν κά­τι ἄλ­λοι γιὰ σπου­δὲς στὸ ἐξω­τε­ρι­κό. Ἕνα σω­ρὸ ἔξυ­πνα, τα­λαν­τοῦ­χα παι­διά. Κά­ποιοι ἔρι­ξαν γιὰ πάν­τα μαύ­ρη πέ­τρα πί­σω τους, με­ρι­κοὶ βρῆ­καν νέα φω­λιὰ στὴν πρω­τεύ­ου­σα καὶ ὁρι­σμέ­νοι ἐπέ­στρε­φαν στὴν πό­λη τοὺς ἀπὸ νο­σταλ­γία ἢ ἀπὸ ὑπο­χρέ­ω­ση, γιὰ λό­γους ἐπαγ­γελ­μα­τι­κοὺς ἢ οἰ­κο­γε­νεια­κούς. Οἱ πε­ρισ­σό­τε­ροι ἀπ' αὐ­τοὺς ἐγ­κα­τα­στά­θη­καν στὰ προ­ά­στια καὶ στὰ πε­ρί­χω­ρα καὶ δὲν συμ­με­τεῖ­χαν κα­θό­λου στὰ κοι­νά. Ὅποιοι καὶ ὅπο­τε βρί­σκον­ταν με­τα­ξύ τους δὲν πα­ρέ­λει­παν νὰ σχο­λιά­σουν τὸ χά­λι τῆς πό­λης τους. Πάν­τα ἔτσι ἦταν, ἀπρό­σω­πη· δὲν εἶ­χε πνευ­μα­τι­κή, πο­λι­τι­στι­κὴ ζωή, θέ­α­τρα, ἐφη­με­ρί­δες, πε­ριο­δι­κά, μου­σι­κὲς ἐκ­δη­λώ­σεις, λο­γο­τε­χνία. Οὔ­τε κἂν φα­γά­δι­κα. Κι ὅ,τι εἶ­χε, ἦταν τυ­πο­ποι­η­μέ­νο, ἄο­σμο καὶ ἄχρω­μο. Τὸ πα­νε­πι­στή­μιο ἦταν, πα­ρὰ τὸ μέ­γε­θός του, ἕνα με­λισ­σο­κό­φι­νο γε­μᾶ­το στεῖ­ρες μέ­λισ­σες. Κα­μιὰ πα­ρα­γω­γή, μη­δὲν πα­ρου­σία.

Βασιλιάς Κάρολος: Ένα Μάθημα Δικαιοσύνης σε έναν Κόσμο Αυθαιρεσίας των Αγορών

 

Σπύρος Στάλιας, Οικονομολόγος Ph.D

Η Θεσμική Υπενθύμιση

Η πρόσφατη ομιλία του Βασιλιά Καρόλου Γ' στο Καπιτώλιο δεν ήταν απλώς μια εθιμοτυπική παρουσία. Με τη χαρακτηριστική, βαθιά του φωνή και το κύρος ενός θεσμού που επιβιώνει εδώ και αιώνες, ο Βρετανός μονάρχης έθεσε τον Πρόεδρο των ΗΠΑ και τη διεθνή κοινότητα προ των ευθυνών τους. Επικαλούμενος τη Magna Carta, υπενθύμισε ότι η Δικαιοσύνη δεν είναι παραχώρηση του ισχυρού προς τον αδύναμο, αλλά το απόλυτο όριο της εξουσίας.

Η «Τραπεζική» Δικαιοσύνη της Ευρωζώνης

Ενώ ο Βασιλιάς μίλησε για μια δικαιοσύνη που αφορά τους πάντες, η πραγματικότητα που βιώνουν οι λαοί, ιδιαίτερα στην Ευρωζώνη, είναι αυτή μιας δικαιοσύνης δύο ταχυτήτων.

•Από τη μία, η αυστηρή τήρηση των δημοσιονομικών κανόνων και των τραπεζικών απαιτήσεων.

•Από την άλλη, η «αυθαιρεσία των αγορών» που επιβάλλει μια βίαιη αναδιανομή του εισοδήματος, αφήνοντας τους πολλούς στο περιθώριο.

Όταν η δικαιοσύνη γίνεται εργαλείο των αγορών, παύει να είναι το «δώρο του Ερμή» προς την ανθρωπότητα —όπως θα έλεγε ο Πλάτωνας— και μετατρέπεται σε έναν μηχανισμό προστασίας των λίγων.

Το Μήνυμα: Αντιδράστε μέσω της Επιστροφής στις Ρίζες

Η ΕΥΓΗΡΙΑ ΩΣ ΜΥΘΟΣ

 

του Γιάννη Σχίζα

Στη παρουσίαση του βιβλίου της Γωγώς Ατζολετάκη «Η τρίτη Άνοιξη» (Αθήνα, εκδόσεις Επίμετρο) ήταν κυρίως ασπρομάλληδες και γενικώς άνθρωποι που περίμεναν να ακούσουν τα όσα θλιβερά έχει η τρίτη ηλικία. Μετά την ανάγνωση τμημάτων του βιβλίου μπορώ να υποθέσω  ότι ασπάστηκαν μια νέα εκδοχή. Σ’ αυτό ήταν υπεύθυνη η φιλοσοφική προδιάθεση της συγγραφέως, οι πολλές σκέψεις της από την καθημερινή ζωή : Π.χ. το γεγονός ότι απέκλειε την γεροντική ξεκούραση γιατί αυτή σε μεγάλες δόσεις  κουράζει! Το ότι συσχέτιζε τη ματιά της τηλεόρασης (πάντοτε ευθεία, κατά πρόσωπο !) με τη ματιά των «δικών της», που ήταν λοξή ή στραμμένη στο άπειρο. Tο ότι απέκλειε τη συσχέτιση της αυτονομίας με τη περιθωριακή ζωή, την μεταμοντέρνα εκτίμηση ότι τα χειροποίητα βγάζουν χωριατιά  και όχι αρχοντιά, το ότι είμαστε αυτό που θυμόμαστε. Κι ακόμη την πικρή διαπίστωση ότι οι ηλικίες της τρίτης διάστασης της ζωής έχουν μιαν αστείρευτη πηγή  συζήτησης -  που είναι οι αρρώστιες!

Όμως η Ατζολετάκη δεν είχε ανάγκη μιας περίσσειας τέτοιων σκέψεων-επιχειρημάτων, δεν είχε ανάγκη να θυμίσει το φιλικό με το γέρο-πατέρα παράδειγμα του Αινεία στην αποχώρηση από την Τροία,  γιατί προσέβλεπε σε ένα σενάριο σφικτό, περιγραφικό της οικογενειακής ζωής που εξέπιπτε στο στάτους μιας οικογενειακής δικτατορίας,   για να  ανακάμψει και  πάλι στην κατάσταση της ανεξαρτησίας :

Το θέμα της συγγραφέως περιορίζονταν στα μικροθέματα ενός συμβατικού,  μικρο-μεσαίου κύκλου ανθρώπων. Δεν υπεισέρχονταν   στην μεγάλη κλίμακα, στην υπόθεση των γηροκομείων ή οίκων ευγηρίας.

Τάγ­κε Ντά­νιελ­σον (Tage Danielsson): Τὸ πα­ρα­μύ­θι γιὰ τὴ δί­καιη Γκιούν­τρουν

 

By planodion on 30 Ἀπρίλιος 2026 Τάγ­κε Ντά­νιελ­σον (Tage Danielsson) Τὸ πα­ρα­μύ­θι γιὰ τὴ δί­καιη Γκιούν­τρουν (Sagan om den rättvisa Gudrun) ΗΤΑΝ ΚΑΠΟΤΕ ἕνα κο­ρί­τσι ποὺ δὲν γνώ­ρι­σε πο­τὲ τὴν ἀλη­θι­νὴ ἀγά­πη, καὶ γι’ αὐ­τὸ κα­τέ­λη­γε νὰ παίρ­νει δια­ζύ­γιο.      Ἔτσι εἶ­χαν τὰ πράγ­μα­τα μὲ τὴ Γκιούν­τρουν, για­τί Γκιούν­τρουν τὴν ἔλε­γαν, θε­ω­ροῦ­σε πὼς τὰ πάν­τα ἦταν ἄδι­κα. Εἶ­χε παν­τρευ­τεῖ ἕναν ὑπο­μη­χα­νι­κό, ποὺ τὸν γνώ­ρι­σε στὸ πο­λυ­κα­τά­στη­μα Τέμ­πο (Tempo), ὅπου που­λοῦ­σε πλα­στι­κὰ οἰ­κια­κὰ σκεύη. Δὲν εἶ­χαν παι­διὰ καὶ ἐρ­γά­ζο­νταν κι οἱ δυὸ γιὰ νὰ ζή­σουν. Ἡ Γκιούν­τρουν δυ­σα­να­σχε­τοῦ­σε κα­θη­με­ρι­νὰ μὲ ὅλες τὶς ἀδι­κί­ες ποὺ τῆς συ­νέ­βαι­ναν στὸν γά­μο της. Ἔπρε­πε νὰ ἀγο­ρά­ζει τρό­φι­μα καὶ νὰ μα­γει­ρεύει τὸ δεῖ­πνο, νὰ ρά­βει τὰ κουμ­πιὰ στὸ σα­κά­κι τοῦ συ­ζύ­γου της, νὰ κάνει τὸν κα­φὲ ἐνῷ αὐ­τὸς κοί­τα­ζε τη­λε­ό­ρα­ση, ὅλα αὐ­τὰ ὄφει­λε νὰ τὰ κά­νει, πα­ρ' ὅλο ποὺ κι αὐ­τὴ εἶ­χε μιὰ ἐξί­σου κο­πια­στι­κὴ δου­λειὰ μὲ ἐκεῖ­νον. Καὶ βε­βαί­ως θὰ μπο­ροῦ­σε νὰ συμ­φω­νή­σει κα­νεὶς ὅτι φαί­νε­ται ἄδι­κο. Δὲν τῆς περ­νοῦ­σε κα­θό­λου ἀπ’ τὸ νοῦ τὸ γε­γο­νὸς ὅτι ὁ σύ­ζυ­γός της ἀπὸ τὴν πλευ­ρά του, ἔβα­ζε πρί­ζες, ἔπλε­νε τὸ αὐ­το­κί­νη­το καὶ ψώ­νι­ζε ἀπὸ τὸ μο­νο­πώ­λιο οἰ­νο­πνευ­μα­τω­δῶν.      Αὐ­τὸ τὸ δια­ζύ­γιο, λοι­πόν, ἦταν εὔ­κο­λο νὰ διευ­θε­τη­θεῖ, για­τὶ κα­νεὶς ἀπ’ τοὺς δυό τους δὲν περ­νοῦ­σε κα­λὰ στὸ σπί­τι. Ἡ Γκιούν­τρουν ἀπο­φά­σι­σε βα­θιὰ μέ­σα της πὼς ἂν πο­τὲ παν­τρευό­ταν ξα­νά, ὅλα θὰ γί­νον­ταν δί­καια. * * *

Η «σχεδία» της οικειότητας και των χαρταετών

 

 Εισερχόμαστε στην κοινότητα της οικειότητας, θωρούμε περήφανους χαρταετούς, βρίσκουμε τις νότες της σωτηρίας, φυλλομετρούμε τις σελίδες μιας τελετουργίας, εξασκούμαστε στον τρύγο του σωφρονισμού.


  
Αυτά και άλλα πολλά στη «σχεδία» Μαΐου 2026 (τεύχος #144). Κυκλοφορεί από την Τετάρτη 29 Απριλίου στους δρόμους της πόλης. 


 

«Η κοινότητα της οικειότητας». Μία απλή συνομιλία με έναν άγνωστο γεννά πολύ σημαντικές χαλαρές συνδέσεις, μειώνει τη μοναξιά, το φόβο και το άγχος, ενώ μπορεί να θέσει σε λειτουργία ένα μηχανισμό ουσιαστικών αμοιβαίων εκμυστηρεύσεων. «Το να μιλήσουμε σε κάποιον ξένο στο δρόμο, στο καφέ ή στο σουπερμάρκετ ίσως να είναι μία από τις πιο ευγενικές και ανθρώπινες εμπειρίες που θα μπορούσαμε να προσφέρουμε, αλλά και να βιώσουμε», επισημαίνει ο ψυχολόγος και συγγραφέας Δημήτρης Φλαμούρης.


 «Περήφανοι χαρταετοί». Ο γιατρός Χρίστος Γεωργάλας εξιστορεί την άσκηση ιατρικής εν μέσω γενοκτονίας, αφηγείται πως οι ισραηλινές αρχές είχαν στοχεύσει τόσο τα παιδιά όσο και τους υγειονομικούς με τα καλύτερα βιογραφικά, εξηγεί την έλλειψη μίσους και τη χαρά της ζωής που διακατέχει τους Παλαιστίνιους, ενώ δηλώνει έκπληκτος και από την αλληλεγγύη στις μεταξύ τους σχέσεις. «Μέσα σε όλες τις συζητήσεις, όλες τις αφηγήσεις κάτι έλειπε: ο θυμός, οι κατάρες για τους Εβραίους, τους Ισραηλινούς», τονίζει ο κ. Γεωργάλας.

 «Οι νότες της σωτηρίας». Η δημοφιλής τραγουδίστρια Μαρίνα Σπανού εξηγεί πώς μέσα από τη μουσική βρήκε το κλειδί της βαθύτερης σύνδεσης με τους ανθρώπους, για ποιο λόγο θεωρεί το δρόμο ένα μεγάλο σχολείο, ονειρεύται μια ελεύθερη πρόσβαση όλων στον πολιτισμό, τάσσεται υπέρ της αποδαιμονοποίησης της κουβέντας για την ψυχική ευαλωτότητα, ενώ αναζητεί τη σωτηρία στις κοινωνικές σχέσεις.

Νί­κος Νι­κο­λά­ου-Χα­τζη­μι­χα­ήλ: Τὸ Αει­κί­νη­τον

 

By planodion on 28 Ἀπρίλιος 2026 Νί­κος Νι­κο­λά­ου-Χα­τζη­μι­χα­ήλ Τὸ Αει­κί­νη­τον ΟΝΟΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ, ἦρ­θε στὶς ἀρ­χὲς τοῦ πε­ρα­σμέ­νου αἰ­ῶ­να στὸ Λε­ον­τά­ρι, εἴ­κο­σι τριῶν χρό­νων τό­τε, γιὰ νὰ στή­σει ἕναν νε­ρό­μυ­λο. Τὰ προ­η­γού­με­να πέν­τε χρό­νια, ἐρ­γα­ζό­ταν μὲ τὸν με­γα­λύ­τε­ρο ἀδελ­φό του καὶ τὸν πα­τέ­ρα του σὲ πα­ρό­μοιες ἐρ­γα­σί­ες, στή­νον­τας νε­ρό­μυ­λους καὶ ἀνε­μό­μυ­λους. Ἀφοῦ πέ­τυ­χε ἡ πρώ­τη ἐγ­κα­τά­στα­ση κι ἑτοι­μα­ζό­ταν ν’ ἀνα­χω­ρή­σει, δη­μιουρ­γή­θη­κε ἡ ἀνάγ­κη μιᾶς δεύ­τε­ρης στὰ Βα­σι­λι­κά, ἕνα μι­κρὸ χω­ριὸ δί­πλα. Δέ­χτη­κε τὴ δε­λε­α­στι­κὴ πρό­τα­ση καὶ ξε­κί­νη­σε τὴ δου­λειὰ μὲ κέ­φι. Οἱ φτε­ρω­τὲς ποὺ κα­τα­σκεύ­α­ζε ἦταν πραγ­μα­τι­κὰ ἔρ­γα τέ­χνης. Καὶ τὸ ἀλεύ­ρι, ἦταν πιὰ πρώ­της ποιό­τη­τας. Τὴ χά­ρη­κε πο­λὺ αὐ­τὴ τὴν ἐγ­κα­τά­στα­ση, για­τί ἐκεῖ, τὸ νε­ρὸ ποὺ ἐρ­χό­ταν ἀπὸ μιὰ με­γά­λη πη­γὴ τοῦ χω­ριοῦ, ἔτρε­χε ἀδιά­κο­πα σὲ με­γά­λες πο­σό­τη­τες. Ἔχον­τας τὴν πεῖ­ρα τῆς προ­η­γού­με­νης δου­λειᾶς, δὲν συ­νάν­τη­σε ἰδιαί­τε­ρες δυ­σκο­λί­ες καὶ σύν­το­μα ἡ δεύ­τε­ρή του ἐπι­τυ­χία ἦταν γε­γο­νὸς καὶ πο­λὺ σύν­το­μα ἀκο­λού­θη­σαν κι ἄλ­λες. Γιὰ πολ­λοὺς λό­γους, ἡ πε­ριο­χὴ ἄρ­χι­σε νὰ ἀπο­κτᾶ οἰ­κο­νο­μι­κὴ ἄν­θι­ση καὶ τὸν ἐκτι­μοῦ­σαν πο­λὺ για­τί ὅλοι κα­τα­λά­βαι­ναν ὅτι καὶ ἡ δι­κή του συμ­βο­λὴ ἦταν οὐ­σια­στι­κή.        Ἦταν τό­τε ποὺ γνω­ρί­στη­κε μὲ τὸν παπ­ποῦ καὶ ἔγι­ναν ἀχώ­ρι­στοι φί­λοι.

Ζήσης Σαρίκας: Ἀν­θελ­λη­νι­σμός

 

By planodion on 26 Ἀπρίλιος 2026 Ζήσης Σαρίκας (Ἀφιέρωμα 20/22) Ἀν­θελ­λη­νι­σμός   ΤΣΑΤΙΣΜΕΝΟΣ ἀπὸ τὴ λαί­λα­πα τῆς ἐθνο­κα­πη­λί­ας καὶ τῆς πα­τρι­δο­λα­τρί­ας, ἀπὸ τὰ πα­χιὰ λό­για γιὰ τὸ πε­ρα­σμέ­νο με­γα­λεῖο τῆς Ἑλ­λά­δας, ἄρ­χι­σε νὰ φυλ­λο­με­τρᾶ τὴν ἱστο­ρία ψά­χνον­τας νὰ ἀνα­κα­λύ­ψει τε­ρα­τω­δί­ες καὶ ἀνο­σιουρ­γή­μα­τα κα­μω­μέ­να ἀπὸ Ἕλ­λη­νες. Βρῆ­κε ἕνα σω­ρὸ βέ­βαια, ὁ μπα­ξὲς εἶ­χε ὅ,τι τρα­βοῦ­σε ἡ ψυ­χή του. Τί σφα­γὲς ἀλ­λό­φυ­λων, τί ἐξαν­δρα­πο­δι­σμοὺς ντό­πιων μειο­νο­τή­των σὰν τοὺς Πο­μά­κους καὶ τοὺς Σλα­βο­μα­κε­δό­νες, τί ἐμ­φύ­λιους πο­λέ­μους καὶ ἀδελ­φο­κτο­νί­ες, τί ἐγ­κα­τά­λει­ψη τῶν προ­σφύ­γων στὰ ἕλη νὰ τοὺς φᾶν τὰ κου­νού­πια καὶ νὰ τοὺς λιώ­σει ἡ μα­λά­ρια, τί προ­δο­σί­ες καὶ μπα­μπε­σιές. Ἄρ­χι­σε νὰ τὰ κα­τα­γρά­φει ὅλα αὐ­τὰ θέ­λον­τας νὰ δεί­ξει τὴν ἀπύθ­με­νη κα­τα­φρό­νια του γι' αὐ­τὸ τὸ ἄθλιο σι­νά­φι ποὺ λέ­γε­ται Ἕλ­λη­νες. Γιὰ ὅλα αὐ­τοὶ ἔφται­γαν, οἱ συμ­πα­τριῶ­τες του, οἱ συγ­κά­τοι­κοί του. Ἔγι­νε ἀν­θέλ­λη­νας βαρ­βᾶ­τος, δη­λα­δὴ ἐθνι­κι­στὴς ἀπ' τὴν ἀνά­πο­δη.