Δέ­σποι­να Καϊ­τα­τζῆ-Χου­λιού­μη: Καὶ δὲν θ’ ἀμ­φέ­βαλ­λε

 

By planodion on 12 Μάϊος 2026 Δέ­σποι­να Καϊ­τα­τζῆ-Χου­λιού­μη   Καὶ δὲν θ’ ἀμ­φέ­βαλ­λε Μὰ πιό­τε­ρο ἀκούω κι ἀφουγ­κρά­ζο­μαι  Τῆς σιω­πῆς τοὺς ψί­θυ­ρους. ΠΟ ΤΑ ΧΑ­ΡΑ­ΜΑ­ΤΑ ἡ Ἠλέ­κτρα Ἀκρί­τα με­τὰ τὸν πρωϊ­νὸ κα­φὲ κά­θε­ται στὸ γρα­φεῖο καὶ σερ­φά­ρει στὸ δια­δί­κτυο. Δια­βά­ζει τὶς εἰ­δή­σεις, πα­ρα­κο­λου­θεῖ τὰ μέ­σα κοι­νω­νι­κῆς δι­κτύ­ω­σης, ψι­λο­γρά­φει. Ξα­να­δια­βά­ζει τὴν ἀνα­κοί­νω­ση τῶν Κρα­τι­κῶν Βρα­βεί­ων Λο­γο­τε­χνί­ας κι ἐκ­πλήσ­σε­ται εὐ­χά­ρι­στα. Κά­τι σκιρ­τᾶ μέ­σα της. Κά­τι ἄγνω­ρο κι ἀνα­με­νό­με­νο συ­νά­μα.        Εἰ­κό­νες ἀνα­σύ­ρον­ται ἀπὸ τὰ πα­λιά... Ἡ Μα­ρία, χα­ρι­σμα­τι­κή, τε­τρα­πέ­ρα­τη, θὰ μπο­ροῦ­σε νὰ ἦταν σὰν τὴ βρα­βευ­μέ­νη ἄν... Ἀδέρ­φια της ὁ Κώ­στας, ὁ Γιάν­νης, ὁ Κε­νὰν ἀπὸ τὴ Δρά­μα, ἡ Μι­ρὲμ ἀπὸ τὴν Ξάν­θη καί... Ὅλοι μα­θη­τὲς Εἰ­δι­κοῦ Δη­μο­τι­κοῦ Σχο­λεί­ου Κω­φῶν. Πρό­σω­πα χα­ρού­με­να, ζων­τα­νὰ κι ἄλ­λο­τε πά­λι θλιμ­μέ­να. Ἀκό­μα καὶ ὀρ­γι­σμέ­να κά­ποιες φο­ρὲς μπρὸς στὴ μω­ρία τοῦ κό­σμου. Ἀπο­σπα­σμέ­νη ψυ­χο­λό­γος, προ­σπα­θοῦ­σε ν’ ἀφουγ­κρα­στεῖ τὸ μέ­σα τους, νὰ τὰ στη­ρί­ξει. Νὰ ἐκτι­μή­σει τὶς ἱκα­νό­τη­τες καὶ τὶς δυ­σκο­λί­ες τους μὲ στό­χο τὴν κα­λύ­τε­ρη δυ­να­τὴ κα­τα­νόη­ση, τὸν κα­λύ­τε­ρο δυ­να­τὸ σχε­δια­σμὸ τοῦ ἀτο­μι­κοῦ τους πλά­νου δι­δα­σκα­λί­ας καὶ μά­θη­σης. Δί­χως λα­λιά, δί­χως κώ­δι­κα ἐπι­κοι­νω­νί­ας καὶ ἡ ἴδια στὴν πρώ­τη ἐπα­φὴ μα­ζί τους. Εἶ­χε ἀρ­χί­σει νὰ πα­ρα­κο­λου­θεῖ μα­θή­μα­τα νο­η­μα­τι­κῆς. Στὴν ἀρ­χή, μέ­χρι νὰ μά­θει κά­πως, ἐπι­κοι­νω­νοῦ­σε μέ­σῳ τῆς δα­σκά­λας τους. Τὴ μά­θαι­ναν καὶ τὰ ἴδια τὰ παι­διὰ μὲ ζῆ­λο. Ἔνιω­θαν ση­μαν­τι­κὰ σὲ αὐ­τή τους τὴν προ­σπά­θεια. Ὁ μι­κρὸς Κε­νὰν ὅλο ἀκουμ­ποῦ­σε πά­νω της. Τοῦ ἔλει­πε πο­λὺ ἡ μά­να του.

Ζήσης Σαρίκας: Ἡ τράνς

 

Πλανόδιον - Ιστορίες Μπονζάι By planodion on 10 Μάϊος 2026 Ζήσης Σαρίκας (Ἀφιέρωμα 22/22)   Ἡ τράνς   ΧΕΙ σο­βα­ρό­τε­ρα προ­βλή­μα­τα ἀπ' τοὺς ἄλ­λους νέ­ους. Πρῶ­τα-πρῶ­τα, ἴσως ἀπο­φα­σί­σει νὰ κά­νει τὴ φο­βε­ρὴ ἐγ­χεί­ρη­ση, νὰ γυ­ρί­σει τα μέ­σα ἔξω. Ἂν πά­λι ἀπορ­ρί­ψει τὸ νυ­στέ­ρι, πρέ­πει νὰ ἀφή­νει νύ­χια καὶ μα­κριὰ μαλ­λιά, νὰ κου­βα­λά­ει ἕνα ψεύ­τι­κο βα­ρὺ στῆ­θος, νὰ κά­νει ἀπο­τρί­χω­ση, μα­νι­κιοὺρ καὶ πεν­τι­κιούρ, νὰ βά­φε­ται, νὰ φο­ρά­ει τα­κού­νια καὶ ὅλη τὴν πε­ρί­πλο­κη ἁρ­μα­τω­σιὰ μιᾶς γυ­ναί­κας. Κι ἀπὸ πά­νω, πρέ­πει νὰ εἶ­ναι θω­ρα­κι­σμέ­νος μὲ αὐ­θά­δεια καὶ θάρ­ρος, νὰ μὴν χα­μπα­ρί­ζει ἀπὸ φο­βέ­ρες καὶ ἀπει­λές, νὰ μπο­ρεῖ νὰ τρώ­ει καὶ νὰ δί­νει ξύ­λο, νὰ γα­μά­ει καὶ νὰ γα­μιέ­ται, νὰ τὰ βγά­ζει πέ­ρα μὲ τὰ τσο­γλά­νια, τοὺς προ­α­γω­γούς, τοὺς διε­στραμ­μέ­νους καὶ τοὺς μπά­τσους. Σὲ ἕνα μό­νο πρᾶγ­μα δὲν ἔχει πρό­βλη­μα: στὸ ἐπάγ­γελ­μα ποὺ θὰ δια­λέ­ξει.

Ἔρ­νεστ Χέ­μιν­γουεϊ (Ernest Hemingway): Συ­νη­θι­σμέ­νη Ἱστο­ρία

 

By planodion on 7 Μάϊος 2026 Ἔρ­νεστ Χέ­μιν­γουεϊ (Ernest Hemingway)   Συ­νη­θι­σμέ­νη Ἱστο­ρία (Banal Story) ΦΑΓΕ  ἕνα πορ­το­κά­λι, φτύ­νον­τας ἀρ­γά τά κου­κού­τσια. Ἔξω τό χιό­νι εἶ­χε ἀρ­χί­σει νά γί­νε­­ται βρο­χή. Μέ­­σα, ἡ ἠ­­λεκ­τρι­κή σό­μπα δέν φαι­νό­ταν νὰ ζε­σταί­νει, κι ἔτσι ση­κώ­θη­κε ἀπό τό γρα­φεῖο νά κα­θί­σει πά­νω της. Τί ὡραία αἴ­σθη­ση! Ἐδῶ, ἐπι­τέ­λους, ὑπῆρ­χε ζωή.        Ἅπλω­σε τό χέ­ρι του γι’ ἀκό­μη ἕνα πορ­το­κά­λι. Μα­κριά, στό Πα­ρί­σι, ὁ Μα­σκάρ εἶ­χε βγά­λει νόκ ἄουτ τόν Ντά­νι Φράς στόν δεύ­τε­ρο γύ­ρο. Ἀκό­μη πιό μα­κριά, στή Με­σο­πο­τα­μία, εἶ­χαν πέ­σει εἴ­κο­σι ἕνα πό­δια χιό­νι. Στήν ἄλ­λη ἄκρη τοῦ κό­σμου, στήν Αὐ­στρα­λία, οἱ Ἐγ­γλέ­ζοι παῖ­κτες τοῦ κρί­κετ ἀκό­νι­ζαν τά ὅπλα τους. Εκεῖ ὑπῆρ­χε ρο­μάν­τζο.        Οἱ χο­ρη­γοί τῶν τε­χνῶν καί τῶν γραμ­μά­των ἀνα­κά­λυ­ψαν τό Φό­ρουμ(1), διά­βα­σε. Εἶ­ναι ὁ ὁδη­γός, ὁ φι­λό­σο­φος, καί ὁ φί­λος τῆς σκε­πτό­με­νης μειο­νό­τη­τας. Βρα­βευ­μέ­να δι­η­γή­μα­τα – θά γί­νουν οἱ συγ­γρα­φεῖς τους οἱ ἐπι­τυ­χη­μέ­νοι συγ­γρα­φεῖς τοῦ αὔ­ριο; Θά ἀπο­λαύ­σε­τε αὐ­τές τίς ζε­στές, ἁπλοϊ­κές, ἀμε­ρι­κα­νι­κές ἱστο­ρί­ες, ἀπο­σπά­σμα πραγ­μα­τι­κῆς ζω­ῆς σέ ἀνοι­χτά ράν­τσα, σέ πυ­κνο­κατοι­κη­μέ­νες πο­λυ­κα­τοι­κί­ες ἤ ἄνε­τα σπί­τια, καί ὅλες τους μέ ὑγιή, ὑπο­δό­ρεια δό­ση χιοῦ­μορ.        Πρέ­πει νά τίς δια­βά­σω,

Μπού­λη Ἀν­δρε­ά­δου: Τὸ τσιγάρο

 

By planodion on 5 Μάϊος 2026 Μπού­λη Ἀν­δρε­ά­δου Τὸ τσιγάρο Η ΜΑΜΑ ΜΟΥ δὲν μὲ ἔβλε­πε πιά. Κοι­τοῦ­σε μό­νο τὰ μαῦ­ρα νε­ρὰ τῆς λί­μνης καὶ τὰ μά­τια της σκο­τεί­νια­ζαν. Οἱ ἄν­θρω­ποι τοῦ χω­ριοῦ εἶ­χαν βγά­λει τυ­λιγ­μέ­νο μὲ φύ­κια τὸ κορ­μὶ τοῦ ἀδελ­φοῦ μου.        Ἀπὸ τό­τε ἡ μη­τέ­ρα κα­θό­ταν σὲ μιὰ πο­λυ­θρό­να μπρο­στὰ στὸ πα­ρά­θυ­ρο ποὺ κοι­τοῦ­σε στὴ λί­μνη. Ἄνα­βε τὸ ἕνα τσι­γά­ρο πί­σω ἀπὸ τὸ ἄλ­λο. Φο­ροῦ­σε ἕνα μα­κρὺ ἄσπρο φου­στά­νι ἀπὸ χον­τρὸ ὕφα­σμα ποὺ εἶ­χε δύο με­γά­λες τσέ­πες. Τὰ βρά­δια ἔκα­νε βόλ­τες γύ­ρω ἀπὸ τὴ λί­μνη καὶ γέ­μι­ζε τὶς τσέ­πες μὲ πέ­τρες.        Κά­ποια μέ­ρα δὲν ξα­να­γύ­ρι­σε. Τό­τε ἄρ­χι­σα ἐγὼ νὰ περ­πα­τάω στὴν ὄχθη.        Ὅταν ἡ ὁμί­χλη σκέ­πα­ζε τὰ πάν­τα καὶ ἡ νύ­χτα ἦταν μαύ­ρη καὶ ἀφέγ­γα­ρη, ἔβλε­πα τὸ χέ­ρι της λευ­κό, σὰν λαι­μὸ κύ­κνου, νὰ ξε­προ­βάλ­λει στὴν ἐπι­φά­νεια κρα­τών­τας ἕνα τσι­γά­ρο. Ἄνα­βα τό­τε κι ἐγὼ ἕνα. Κα­πνί­ζα­με ἔτσι μα­ζὶ μέ­σα στὴ σιω­πή.

Ζήσης Σαρίκας: Ἡ ἐπαρ­χια­κὴ πό­λη

 

By planodion on 3 Μάϊος 2026 Ζήσης Σαρίκας (Ἀφιέρωμα 21/22) Ἡ ἐπαρ­χια­κὴ πό­λη ΑΝΤΑ ἡ ἴδια εἰ­κό­να. Μιὰ ἐπαρ­χια­κὴ πό­λη μὲ μι­κρο­α­στοὺς καὶ φοι­τη­τές. Τί ἀπέ­γι­ναν τὰ ἐκλε­κτὰ τέ­κνα της; Πρῶ­τοι ἔφυ­γαν οἱ καλ­λι­τε­χνί­ζον­τες. Γιὰ τὴν πρω­τεύ­ου­σα. Ἐκεῖ θὰ εἶ­χαν εὐ­και­ρί­ες νὰ ἀνα­δεί­ξουν τὸ τα­λέν­το τους, νὰ συγ­χρω­τι­στοῦν μὲ τοὺς ὅμοιούς τους, νὰ βροῦν χο­ρη­γοὺς καὶ ὑπο­στη­ρι­χτὲς τῆς τέ­χνης τους. Με­τά, τὴν κο­πά­νη­σαν κά­τι ἄλ­λοι γιὰ σπου­δὲς στὸ ἐξω­τε­ρι­κό. Ἕνα σω­ρὸ ἔξυ­πνα, τα­λαν­τοῦ­χα παι­διά. Κά­ποιοι ἔρι­ξαν γιὰ πάν­τα μαύ­ρη πέ­τρα πί­σω τους, με­ρι­κοὶ βρῆ­καν νέα φω­λιὰ στὴν πρω­τεύ­ου­σα καὶ ὁρι­σμέ­νοι ἐπέ­στρε­φαν στὴν πό­λη τοὺς ἀπὸ νο­σταλ­γία ἢ ἀπὸ ὑπο­χρέ­ω­ση, γιὰ λό­γους ἐπαγ­γελ­μα­τι­κοὺς ἢ οἰ­κο­γε­νεια­κούς. Οἱ πε­ρισ­σό­τε­ροι ἀπ' αὐ­τοὺς ἐγ­κα­τα­στά­θη­καν στὰ προ­ά­στια καὶ στὰ πε­ρί­χω­ρα καὶ δὲν συμ­με­τεῖ­χαν κα­θό­λου στὰ κοι­νά. Ὅποιοι καὶ ὅπο­τε βρί­σκον­ταν με­τα­ξύ τους δὲν πα­ρέ­λει­παν νὰ σχο­λιά­σουν τὸ χά­λι τῆς πό­λης τους. Πάν­τα ἔτσι ἦταν, ἀπρό­σω­πη· δὲν εἶ­χε πνευ­μα­τι­κή, πο­λι­τι­στι­κὴ ζωή, θέ­α­τρα, ἐφη­με­ρί­δες, πε­ριο­δι­κά, μου­σι­κὲς ἐκ­δη­λώ­σεις, λο­γο­τε­χνία. Οὔ­τε κἂν φα­γά­δι­κα. Κι ὅ,τι εἶ­χε, ἦταν τυ­πο­ποι­η­μέ­νο, ἄο­σμο καὶ ἄχρω­μο. Τὸ πα­νε­πι­στή­μιο ἦταν, πα­ρὰ τὸ μέ­γε­θός του, ἕνα με­λισ­σο­κό­φι­νο γε­μᾶ­το στεῖ­ρες μέ­λισ­σες. Κα­μιὰ πα­ρα­γω­γή, μη­δὲν πα­ρου­σία.

Τάγ­κε Ντά­νιελ­σον (Tage Danielsson): Τὸ πα­ρα­μύ­θι γιὰ τὴ δί­καιη Γκιούν­τρουν

 

By planodion on 30 Ἀπρίλιος 2026 Τάγ­κε Ντά­νιελ­σον (Tage Danielsson) Τὸ πα­ρα­μύ­θι γιὰ τὴ δί­καιη Γκιούν­τρουν (Sagan om den rättvisa Gudrun) ΗΤΑΝ ΚΑΠΟΤΕ ἕνα κο­ρί­τσι ποὺ δὲν γνώ­ρι­σε πο­τὲ τὴν ἀλη­θι­νὴ ἀγά­πη, καὶ γι’ αὐ­τὸ κα­τέ­λη­γε νὰ παίρ­νει δια­ζύ­γιο.      Ἔτσι εἶ­χαν τὰ πράγ­μα­τα μὲ τὴ Γκιούν­τρουν, για­τί Γκιούν­τρουν τὴν ἔλε­γαν, θε­ω­ροῦ­σε πὼς τὰ πάν­τα ἦταν ἄδι­κα. Εἶ­χε παν­τρευ­τεῖ ἕναν ὑπο­μη­χα­νι­κό, ποὺ τὸν γνώ­ρι­σε στὸ πο­λυ­κα­τά­στη­μα Τέμ­πο (Tempo), ὅπου που­λοῦ­σε πλα­στι­κὰ οἰ­κια­κὰ σκεύη. Δὲν εἶ­χαν παι­διὰ καὶ ἐρ­γά­ζο­νταν κι οἱ δυὸ γιὰ νὰ ζή­σουν. Ἡ Γκιούν­τρουν δυ­σα­να­σχε­τοῦ­σε κα­θη­με­ρι­νὰ μὲ ὅλες τὶς ἀδι­κί­ες ποὺ τῆς συ­νέ­βαι­ναν στὸν γά­μο της. Ἔπρε­πε νὰ ἀγο­ρά­ζει τρό­φι­μα καὶ νὰ μα­γει­ρεύει τὸ δεῖ­πνο, νὰ ρά­βει τὰ κουμ­πιὰ στὸ σα­κά­κι τοῦ συ­ζύ­γου της, νὰ κάνει τὸν κα­φὲ ἐνῷ αὐ­τὸς κοί­τα­ζε τη­λε­ό­ρα­ση, ὅλα αὐ­τὰ ὄφει­λε νὰ τὰ κά­νει, πα­ρ' ὅλο ποὺ κι αὐ­τὴ εἶ­χε μιὰ ἐξί­σου κο­πια­στι­κὴ δου­λειὰ μὲ ἐκεῖ­νον. Καὶ βε­βαί­ως θὰ μπο­ροῦ­σε νὰ συμ­φω­νή­σει κα­νεὶς ὅτι φαί­νε­ται ἄδι­κο. Δὲν τῆς περ­νοῦ­σε κα­θό­λου ἀπ’ τὸ νοῦ τὸ γε­γο­νὸς ὅτι ὁ σύ­ζυ­γός της ἀπὸ τὴν πλευ­ρά του, ἔβα­ζε πρί­ζες, ἔπλε­νε τὸ αὐ­το­κί­νη­το καὶ ψώ­νι­ζε ἀπὸ τὸ μο­νο­πώ­λιο οἰ­νο­πνευ­μα­τω­δῶν.      Αὐ­τὸ τὸ δια­ζύ­γιο, λοι­πόν, ἦταν εὔ­κο­λο νὰ διευ­θε­τη­θεῖ, για­τὶ κα­νεὶς ἀπ’ τοὺς δυό τους δὲν περ­νοῦ­σε κα­λὰ στὸ σπί­τι. Ἡ Γκιούν­τρουν ἀπο­φά­σι­σε βα­θιὰ μέ­σα της πὼς ἂν πο­τὲ παν­τρευό­ταν ξα­νά, ὅλα θὰ γί­νον­ταν δί­καια. * * *

Νί­κος Νι­κο­λά­ου-Χα­τζη­μι­χα­ήλ: Τὸ Αει­κί­νη­τον

 

By planodion on 28 Ἀπρίλιος 2026 Νί­κος Νι­κο­λά­ου-Χα­τζη­μι­χα­ήλ Τὸ Αει­κί­νη­τον ΟΝΟΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ, ἦρ­θε στὶς ἀρ­χὲς τοῦ πε­ρα­σμέ­νου αἰ­ῶ­να στὸ Λε­ον­τά­ρι, εἴ­κο­σι τριῶν χρό­νων τό­τε, γιὰ νὰ στή­σει ἕναν νε­ρό­μυ­λο. Τὰ προ­η­γού­με­να πέν­τε χρό­νια, ἐρ­γα­ζό­ταν μὲ τὸν με­γα­λύ­τε­ρο ἀδελ­φό του καὶ τὸν πα­τέ­ρα του σὲ πα­ρό­μοιες ἐρ­γα­σί­ες, στή­νον­τας νε­ρό­μυ­λους καὶ ἀνε­μό­μυ­λους. Ἀφοῦ πέ­τυ­χε ἡ πρώ­τη ἐγ­κα­τά­στα­ση κι ἑτοι­μα­ζό­ταν ν’ ἀνα­χω­ρή­σει, δη­μιουρ­γή­θη­κε ἡ ἀνάγ­κη μιᾶς δεύ­τε­ρης στὰ Βα­σι­λι­κά, ἕνα μι­κρὸ χω­ριὸ δί­πλα. Δέ­χτη­κε τὴ δε­λε­α­στι­κὴ πρό­τα­ση καὶ ξε­κί­νη­σε τὴ δου­λειὰ μὲ κέ­φι. Οἱ φτε­ρω­τὲς ποὺ κα­τα­σκεύ­α­ζε ἦταν πραγ­μα­τι­κὰ ἔρ­γα τέ­χνης. Καὶ τὸ ἀλεύ­ρι, ἦταν πιὰ πρώ­της ποιό­τη­τας. Τὴ χά­ρη­κε πο­λὺ αὐ­τὴ τὴν ἐγ­κα­τά­στα­ση, για­τί ἐκεῖ, τὸ νε­ρὸ ποὺ ἐρ­χό­ταν ἀπὸ μιὰ με­γά­λη πη­γὴ τοῦ χω­ριοῦ, ἔτρε­χε ἀδιά­κο­πα σὲ με­γά­λες πο­σό­τη­τες. Ἔχον­τας τὴν πεῖ­ρα τῆς προ­η­γού­με­νης δου­λειᾶς, δὲν συ­νάν­τη­σε ἰδιαί­τε­ρες δυ­σκο­λί­ες καὶ σύν­το­μα ἡ δεύ­τε­ρή του ἐπι­τυ­χία ἦταν γε­γο­νὸς καὶ πο­λὺ σύν­το­μα ἀκο­λού­θη­σαν κι ἄλ­λες. Γιὰ πολ­λοὺς λό­γους, ἡ πε­ριο­χὴ ἄρ­χι­σε νὰ ἀπο­κτᾶ οἰ­κο­νο­μι­κὴ ἄν­θι­ση καὶ τὸν ἐκτι­μοῦ­σαν πο­λὺ για­τί ὅλοι κα­τα­λά­βαι­ναν ὅτι καὶ ἡ δι­κή του συμ­βο­λὴ ἦταν οὐ­σια­στι­κή.        Ἦταν τό­τε ποὺ γνω­ρί­στη­κε μὲ τὸν παπ­ποῦ καὶ ἔγι­ναν ἀχώ­ρι­στοι φί­λοι.

Ζήσης Σαρίκας: Ἀν­θελ­λη­νι­σμός

 

By planodion on 26 Ἀπρίλιος 2026 Ζήσης Σαρίκας (Ἀφιέρωμα 20/22) Ἀν­θελ­λη­νι­σμός   ΤΣΑΤΙΣΜΕΝΟΣ ἀπὸ τὴ λαί­λα­πα τῆς ἐθνο­κα­πη­λί­ας καὶ τῆς πα­τρι­δο­λα­τρί­ας, ἀπὸ τὰ πα­χιὰ λό­για γιὰ τὸ πε­ρα­σμέ­νο με­γα­λεῖο τῆς Ἑλ­λά­δας, ἄρ­χι­σε νὰ φυλ­λο­με­τρᾶ τὴν ἱστο­ρία ψά­χνον­τας νὰ ἀνα­κα­λύ­ψει τε­ρα­τω­δί­ες καὶ ἀνο­σιουρ­γή­μα­τα κα­μω­μέ­να ἀπὸ Ἕλ­λη­νες. Βρῆ­κε ἕνα σω­ρὸ βέ­βαια, ὁ μπα­ξὲς εἶ­χε ὅ,τι τρα­βοῦ­σε ἡ ψυ­χή του. Τί σφα­γὲς ἀλ­λό­φυ­λων, τί ἐξαν­δρα­πο­δι­σμοὺς ντό­πιων μειο­νο­τή­των σὰν τοὺς Πο­μά­κους καὶ τοὺς Σλα­βο­μα­κε­δό­νες, τί ἐμ­φύ­λιους πο­λέ­μους καὶ ἀδελ­φο­κτο­νί­ες, τί ἐγ­κα­τά­λει­ψη τῶν προ­σφύ­γων στὰ ἕλη νὰ τοὺς φᾶν τὰ κου­νού­πια καὶ νὰ τοὺς λιώ­σει ἡ μα­λά­ρια, τί προ­δο­σί­ες καὶ μπα­μπε­σιές. Ἄρ­χι­σε νὰ τὰ κα­τα­γρά­φει ὅλα αὐ­τὰ θέ­λον­τας νὰ δεί­ξει τὴν ἀπύθ­με­νη κα­τα­φρό­νια του γι' αὐ­τὸ τὸ ἄθλιο σι­νά­φι ποὺ λέ­γε­ται Ἕλ­λη­νες. Γιὰ ὅλα αὐ­τοὶ ἔφται­γαν, οἱ συμ­πα­τριῶ­τες του, οἱ συγ­κά­τοι­κοί του. Ἔγι­νε ἀν­θέλ­λη­νας βαρ­βᾶ­τος, δη­λα­δὴ ἐθνι­κι­στὴς ἀπ' τὴν ἀνά­πο­δη.

Βασίλης Παπαδόπουλος: Ὑπό­θε­ση Φραγ­κό­που­λου

 

planodion on 23 Ἀπρίλιος 2026 Βασίλης Παπαδόπουλος Ὑπό­θε­ση Φραγ­κό­που­λου Στὶς 3 Νο­εμ­βρί­ου 1896, στὴν πλα­τεῖα Γε­ωρ­γί­ου Α’, ὁ τρα­πε­ζί­της Διο­νύ­σιος Φραγ­κό­που­λος δο­λο­φο­νή­θη­κε μὲ μα­χαί­ρι ἀπὸ τὸν Δη­μή­τριο Μα­τσά­λη. Σύσ­σω­μη ἡ Πά­τρα θρή­νη­σε τὴν ἀπώ­λεια τοῦ εὐ­ερ­γέ­τη καὶ εὐ­πα­τρί­δη. Ο ΦΡΑΓΚΟΠΟΥΛΟΣ κυ­ριαρ­χεῖ στὴν οἰ­κο­νο­μι­κὴ ζωὴ τῆς Πά­τρας. Ὁ θά­να­τος τῆς οἰ­κο­γέ­νειάς του σὲ σι­δη­ρο­δρο­μι­κὸ δυ­στύ­χη­μα στὴ Γερ­μα­νία τὸν συγ­κλο­νί­ζει.        Ἐμ­φα­νί­ζε­ται ὁ ἑτε­ρο­θα­λὴς ἀδερ­φὸς τοῦ Φραγ­κό­που­λου, Pierre Me­nard, νό­θος γιὸς τοῦ Ἰω­άν­νη Φραγ­κό­που­λου.        Ὁ Menard ἐκ­βιά­ζει τὸν Φραγ­κό­που­λο, ἀπο­σπῶν­τας του χρή­μα­τα μὲ τὴν ἀπει­λὴ πὼς θὰ ἀμαυ­ρώ­σει τὸ ὄνο­μα τῆς οἰ­κο­γέ­νειας.        Ὁ Menard —γνω­στὸς ὡς «Φάν­τα­σμα» – ἐπι­δί­δε­ται στὸ λα­θρεμ­πό­ριο σὲ Ἑλ­λά­δα καὶ Ἰτα­λία. O Φραγ­κό­που­λος χτί­ζει σχο­λεῖα, στη­ρί­ζει ἐμ­πό­ρους μὲ ἄτο­κα δά­νεια. Ἀνα­θέ­τει στὸν Τσί­λερ τὴν ἀνέ­γερ­ση τοῦ θε­ά­τρου «Ἀπόλ­λων», τοῦ ὁποί­ου εἶ­ναι ὁ ἀφα­νὴς χρη­μα­το­δό­της.        Ἡ Ἰτα­λι­κὴ κυ­βέρ­νη­ση ἀρ­χί­ζει ἔρευ­νες ὑπὸ τὸν ἀν­τι­συν­ταγ­μα­τάρ­χη Baltasarre Fosco. Ὁ Fosco γί­νε­ται μέ­λος τῆς ὀρ­γά­νω­σης τοῦ Menard χω­ρὶς πο­τὲ νὰ τὸν συ­ναν­τή­σει. Προ­σπα­θῶν­τας νὰ βρεῖ στοι­χεῖα γιὰ τὸν Menard, ὁ Fosco ἔρ­χε­ται ἀν­τι­μέ­τω­πος μὲ τὸ ἀδια­νόη­το: Ὁ Menard δὲν εἶ­ναι ἄλ­λος ἀπὸ τὸν ἴδιο τὸν Φραγ­κό­που­λο. Ὁ Fosco ἀπο­φα­σί­ζει νὰ ἐπι­σκε­φτεῖ τὸν Φραγ­κό­που­λο.

Ζήσης Σαρίκας: Ἑλ­λη­νι­κὴ φι­λο­ξε­νία

 

planodion on 20 Ἀπρίλιος 2026 Mother and daughter are holding hands and walking the streets of Pefkochori, Halkidiki, Greece. Ζήσης Σαρίκας (Ἀφιέρωμα 19/22) Ἑλ­λη­νι­κὴ φι­λο­ξε­νία Ε ΤΑ ΧΡΟΝΙΑ ξε­πά­στρε­ψαν τὶς κό­τες, τὰ γου­ρούνια καὶ τὰ σκυ­λιά. Ξέ­νοι δου­λεύ­ουν τὰ χω­ρά­φια τους καὶ τὰ σπί­τια τους μι­κρο­γρα­φί­ες ἄθλιων πο­λυ­κα­τοι­κιῶν. Λί­γες γλά­στρες ἔχουν μεί­νει ἀνά­με­σα σὲ γε­ωρ­γι­κὰ ἐρ­γα­λεῖα καὶ τρα­κτέρ. Χά­θη­καν οἱ αὐ­λές, γέ­μι­σε παν­τοῦ ἀλου­μί­νια καὶ πλα­στι­κά. Πα­ρά­τη­σαν τὰ ἔθι­μα, πα­νη­γύ­ρια καὶ χο­ρούς, τὰ ξέ­χα­σαν, μό­νον οἱ ξέ­νοι κι οἱ δα­σκά­λοι τὰ θυ­μοῦν­ται πιά. Δὲν ζων­τα­νεύ­ουν οἱ νε­κροί. Ἡ τη­λε­ό­ρα­ση εἶ­ναι ἡ μό­νη τους θεά. Πη­γαί­νουν στὰ σου­περ­μάρ­κετ, τρῶ­νε πί­τσες, πα­ραγ­γέλ­νουν ντε­λί­βε­ρι, νὰ φά­ει καὶ ἡ μπά­μπω, καλ­πά­ζουν μὲ τὰ ἀγρο­τι­κὰ καὶ τὶς κοῦρ­σες πέ­ρα δῶ­θε, πά­χυ­ναν ὅλοι, ἔγι­ναν θε­ριὰ σω­στά. Οἱ πε­ρισ­σό­τε­ροι πα­ρι­στά­νουν τοὺς ξε­νο­δό­χους. Ἀλ­λὰ μι­σοῦν τοὺς ξέ­νους – καὶ ὄχι τὰ λε­φτά τους. Κά­νουν φαρ­μα­κε­ρὰ καὶ ἐνί­ο­τε πε­τυ­χη­μέ­να σχό­λια πί­σω ἀπ' τὶς πλά­τες τους μὲς στὰ κα­φε­νεῖα καὶ στὶς αὐ­λές τους μπρο­στὰ στὰ τσί­που­ρα καὶ τοὺς με­ζέ­δες. Ἐκεῖ ἐπι­ζεῖ ἡ λαϊ­κὴ πα­ρά­δο­ση, στὴ βα­ριὰ προ­φο­ρά, στὰ χον­τρὰ ἀστεῖα, στὰ μαλ­θα­κὰ καὶ νω­θρὰ παι­διά τους ποὺ συ­νε­χί­ζουν τὴν πα­τρο­πα­ρά­δο­τη κλη­ρο­νο­μιὰ νὰ εἶ­ναι σκρά­πες στὰ γράμ­μα­τα. Κα­θὼς σπά­νια πᾶ­νε πιὰ στὰ χω­ρά­φια, περ­νοῦν τὴν ὥρα τους κο­ροϊ­δεύ­ον­τας ὁ ἕνας τὸν ἄλ­λο καὶ ὅλους συλ­λή­βδην τοὺς πά­ροι­κους, ντό­πιους κι ἀλ­λο­δα­πούς. Τοὺς βγά­ζουν πα­ρα­τσού­κλια, κοι­τοῦν ἀπὸ πά­νω ὣς κά­τω τὶς γυ­ναῖ­κες τους κι εἶ­ναι γε­μᾶ­τοι χλεύη γιὰ ὅσες ξέ­νες πη­διοῦν­ταν κά­πο­τε μ' ὅλους κι ἐπι­μέ­νουν νά 'ρ­χον­ται στὰ βρο­με­ρὰ χω­ριά τους. Κι ἐκεῖ­νες, μι­λῶν­τας σπα­σμέ­να ἑλ­λη­νι­κά, ἐξα­κο­λου­θοῦν νὰ ἔχουν στὰ μά­τια τους λί­γη ἀπ' τὴ χα­ρὰ καὶ τὴν ἀφέ­λεια ποὺ εἶ­χαν τό­τε. Πε­ρι­φέ­ρον­ται σὰν χα­ζὲς πά­νω κά­τω, λιά­ζον­ται ἄγαρ­μπα μὲ τὶς ὧρες, μι­λοῦν ἐγ­κάρ­δια μὲ τὰ γκαρ­σό­νια, γε­λοῦν θο­ρυ­βώ­δι­κα καὶ φάλ­τσα.

Κέιτ Σο­πέν (Kate Chopin): Τὸ φιλί

 

planodion on 8 Ἀπρίλιος 2026 Κέιτ Σο­πέν (Kate Chopin) Τό φι­λί  (The Kiss) ΚΟΜΗ εἶ­χε ἀρ­κε­τό φῶς ἔξω, ὅμως στό σπί­τι, μέ τίς κουρ­τί­νες τρα­βηγ­μέ­νες καί τή φω­τιά νά σι­γο­καί­ει ρί­χνον­τας μιά φευ­γα­λέα κι ἀβέ­βαιη λάμ­ψη, τό δω­μά­τιο ἦταν γε­μᾶ­το βα­θειές σκιές.        Ὁ Μπράν­τεν ἦταν βυ­θι­σμέ­νος σέ μιάν ἀπ’ αυ­τές τίς σκιές· τόν εἶ­χε κα­λύ­ψει καί δέν τόν πεί­ρα­ζε. Ἡ ἀσά­φεια τοῦ σκο­τα­διοῦ τοὔ­δι­νε θάρ­ρος νά κρα­τά­ει τό βλέμ­μα του καρ­φω­μέ­νο μέ ὅσο πά­θος ἤθε­λε πά­νω στό κο­ρί­τσι πού κα­θό­ταν στό φῶς τῆς φω­τιᾶς.        Ἦταν πο­λύ ὄμορ­φη, μέ μιά συγ­κε­κρι­μέ­νη θελ­κτι­κή, πλού­σια ἀπό­χρω­ση δέρ­μα­τος πού χα­ρα­κτη­ρί­ζει τόν ὑγιή, με­λα­χρι­νό τύ­πο. Ἦταν ἀπό­λυ­τα συγ­κρο­τη­μέ­νη, ἔτσι ὅπως χάϊ­δευε ἀφη­ρη­μέ­να τό σα­τι­νέ τρί­χω­μα τῆς γά­τας πού εἶ­χε κου­λου­ρια­στεῖ στήν ἀγ­κα­λιά της, ἐνῷ πε­ρι­στα­σια­κά ἔστελ­νε μιάν ἀρ­γή μα­τιά στή σκιά ὅπου κα­θό­ταν ὁ φί­λος της. Μι­λοῦ­σαν χα­μη­λό­φω­να, γιά ἀδιά­φο­ρα πράγ­μα­τα τά ὁποῖα γι­νό­ταν ὁλο­φά­νε­ρο πώς δέν ἦσαν αὐ­τά πού εἶ­χαν πραγ­μα­τι­κά στό μυα­λό τους. Ἤξε­ρε ὅτι τήν ἀγα­ποῦ­σε – ἕνας εἰ­λι­κρι­νής, φω­να­κλάς τύ­πος χω­ρίς ἀρ­κε­τή πο­νη­ριά ὥστε νά κρύ­βει τά αἰ­σθή­μα­τά του, καί χω­ρίς κα­μιά διά­θε­ση νά τό κά­νει. Ἐδῶ καί δυό βδο­μά­δες ἀνα­ζη­τοῦ­σε ἐπί­μο­να καί μέ ζῆ­λο τή συν­τρο­φιά της. Πε­ρί­με­νε μέ σι­γου­ριά ὅτι θά τῆς ἔκα­νε πρό­τα­ση γά­μου, καί σκό­πευε νά τήν ἀπο­δε­χτεῖ. Ὁ μᾶλ­λον ἀσή­μαν­τος καί ὄχι ἑλ­κυ­στι­κός Μπράν­τεν ἦταν πάμ­πλου­τος· καί τῆς ἄρε­σε καί τῆς ἦσαν ἀπα­ραί­τη­τη ἡ κου­στω­δία τῶν ἀνέ­σε­ων πού ὁ πλοῦ­τος του θά τῆς πρό­σφε­ρε.        Κα­τά τή διάρ­κεια μιᾶς παύ­σης στό ἐν­διά­με­σο τῆς συ­ζή­τη­σής τους γιά τό τε­λευ­ταῖο τσάι καί τήν ἑπό­με­νη δε­ξί­ω­ση ἄνοι­ξε ἡ πόρ­τα καί μπῆ­κε ἕνας νέ­ος ἄν­τρας τόν ὁποῖο ὁ Μπράν­τεν γνώ­ρι­ζε ἀρ­κε­τά κα­λά. Ἡ κο­πέ­λα γύ­ρι­σε τό πρό­σω­πό της πρός τό μέ­ρος του. Μέ ἕνα-δυό βή­μα­τα ἦρ­θε δί­πλα της σκύ­βον­τας πά­νω ἀπό τήν κα­ρέ­κλα της —πρίν κἄν ἐκεί­νη ὑπο­ψια­στεῖ τήν πρό­θε­σή του, ἀφοῦ δέν κα­τά­λα­βε πώς ἐκεῖ­νος δέν εἶ­χε δεῖ τόν ἐπι­σκέ­πτη της—τῆς ἔδω­σε ἕνα πα­θια­σμέ­νο, πα­ρα­τε­τα­μέ­νο φι­λί στά χεί­λη.