Η Μεγαλύτερη Υποθήκη του Καποδίστρια Προς το Έθνος: Η Ελλάδα δεν χρειάζεται να «δανειστεί» το δικαίωμα να υπάρχει!

 

Του Σπύρου Στάλια, Οικονομολόγου Ph.D

Η 25η Μαρτίου είναι η ημέρα που η Ιστορία ξεσκεπάζει τους «Επιστάτες» της Αποικίας Χρέους. Σαν σήμερα το 1821, ο λαός αποφάσισε να γίνει αφέντης στον τόπο του. Αλλά η Επανάσταση βρήκε τον μεγαλύτερο εχθρό της μέσα στα τείχη: τους κοτζαμπάσηδες και τους πολιτικάντηδες της εποχής. Αυτούς που μόλις μύρισαν το "ζεστό" χρήμα των δανείων του Λονδίνου, έσυραν τη χώρα σε δύο αιματηρούς εμφυλίους (1824-1825), μόνο και μόνο για να ελέγξουν το ταμείο της υποτέλειαςκαι να συνεχίσουν να ζουν ως τοπικοί ηγεμόνες-τοποτηρητές των ξένων συμφερόντων.Από τα 2,8 εκατομμύρια λίρες, στην Ελλάδα έφτασε λιγότερο από το 20% σε μετρητά. Τα υπόλοιπα «φαγώθηκαν» σε προμήθειες τραπεζιτών και σε αγορές άχρηστου ή πανάκριβου εξοπλισμού που δεν έφτασε ποτέ έγκαιρα (π.χ. τα ατμόπλοια).

Όταν ο Ιωάννης Καποδίστριας πάτησε το πόδι του στην Ελλάδα, βρήκε μια χώρα ερείπιο και μια ελίτ που ζούσε από τις ξένες λίρες. Το δημόσιο ταμείο είχε κυριολεκτικά μηδέν αποθέματα. Οι Άγγλοι και οι Γάλλοι δεν έδιναν τις δόσεις των δανείων και οι κοτζαμπάσηδες παρακρατούσαν τους φόρους.Πριν όμως προχωρήσει στην ανασυγκρότηση, έπρεπε να δώσει μια πνευματική μάχη που μετά έγινε πολιτική και εθνική ταυτόχρονα.

Την εποχή εκείνη, η οικονομική σκέψη ήταν αιχμάλωτη των δογμάτων του Άνταμ Σμιθ και του Ντέιβιντ Ρικάρντο.

Η κυρίαρχη θεωρία δίδασκε ότι το χρήμα είναι «ουδέτερο», ένα απλό μέσο συναλλαγής, που δεν επηρεάζει την παραγωγή και την απασχόληση. Υποστήριζαν ότι η μόνη πηγή πλούτου είναι η συσσώρευση χρυσού και ότι οποιαδήποτε κρατική παρέμβαση στη νομισματική κυκλοφορία θα οδηγούσε αναπόφευκτα στην καταστροφή και τον πληθωρισμό.

Είναι το ίδιο ακριβώς δόγμα που επιβάλλει σήμερα το Ευρώ και η ΕΚΤ: η αντίληψη ότι το κράτος είναι ένας «λογιστής» που πρέπει πρώτα να δανειστεί για να λειτουργήσει.

Ο Καποδίστριας όμως ύψωσε το ανάστημά του απέναντι σε αυτόν τον οικονομικό σκοταδισμό. Κατάλαβε, έναν αιώνα πριν τον Κέυνς (λες και ήταν ο πρώτος Κεϋνσιανός), ότι το νόμισμα δεν είναι «ουδέτερο», αλλά το καύσιμο που κινεί τη μηχανή της εθνικής παραγωγής. Κατάλαβε ότι αν η χώρα έχει χέρια, έχει γη και έχει ανάγκες, το κράτος οφείλει να δημιουργήσει το μέσο για να τα κινήσει, χωρίς να περιμένει την έγκριση των τραπεζιτών του Λονδίνου.Πίστευε ότι δεν υπάρχει Ελευθερία χωρίς δικό σου Νόμισμα και χωρίς έλεγχο της δικής σου Παραγωγής.

Έτσι, προχώρησε στην πιο γενναία και προφητική πράξη της ζωής του: Ίδρυσε την Εθνική Χρηματιστική Τράπεζα (2/2/1828).

Το Δ' Ψήφισμα (Άργος, 1829): Με την απόλυτη επικύρωση της Εθνοσυνέλευσης, ο Καποδίστριας έλαβε την εντολή να παρακάμψει τους κοτζαμπάσηδες και να χτίσει κεντρική διοίκηση, διαχειριζόμενος τον εθνικό πλούτο προς όφελος του λαού.

Η Ίδρυση της Εθνικής Χρηματιστικής Τράπεζας: Την ίδρυσε με ένα ελάχιστο αρχικό κεφάλαιο από δωρεές και τη δική του περιουσία, αλλά το πραγματικό «αποθεματικό» ήταν η Εθνική Γη.Αυτό είναι η επιτομή της θεωρίας ότι το νόμισμα στηρίζεται στην κρατική περιουσία και τη φορολογία, όχι σε ξένα δάνεια. Οι πλούσιοι της εποχής (πλοιοκτήτες, κοτζαμπάσηδες) αρνήθηκαν να καταθέσουν τα κεφάλαιά τους εκεί, προτιμώντας να τα κρατούν σε ξένα νομίσματα.

Ο Φοίνικας: Με το Η' Ψήφισμα της Εθνοσυνέλευσης του Άργους (1829), εξέδωσε εθνικό νόμισμα στηριγμένο στην παραγωγή και τον πλούτο της χώρας. Τα αρχεία του Νομισματοκοπείου δείχνουν ότι τα πρώτα νομίσματα κόπηκαν από ασήμι που προσέφεραν οι Φιλέλληνες (π.χ. ο Εϋνάρδος) και από λάφυρα. Δεν υπήρχε «αποθεματικό»· υπήρχε μόνο η ανάγκη να κυκλοφορήσει ένα εθνικό νόμισμα για να σταματήσει η ασυδοσία των ξένων νομισμάτων.Δεν ζήτησε την άδεια των ξένων τραπεζιτών. Ήθελε μια Ελλάδα που να πληρώνει τον στρατό και τους δασκάλους της με δικό της αίμα και δικό της νόμισμα.Η έκδοση του Φοίνικα δεν ήταν απλώς μια οικονομική κίνηση· ήταν η πρώτη μεγάλη παγκόσμια αμφισβήτηση της κλασικής οικονομικής θεωρίας προς όφελος της Εθνικής Ανεξαρτησίας.Ήξερε πως αν το κράτος δεν ελέγχει το χρήμα του, θα είναι πάντα μια αποικία χρέους.

Η Ιστορία Επαναλαμβάνεται:

Οι κοτζαμπάσηδες του τότε,  ήθελαν να εισάγουν τα πάντα και να ελέγχουν τα δάνεια.Οι αναφορές του Καποδίστρια προς τον Εϋνάρδο και τους πρεσβευτές των δυνάμεων περιγράφουν με λεπτομέρεια το σαμποτάζ. Οι επιστολές του Καποδίστρια καταγγέλλουν τους εμπόρους της Ύδρας και της Σύρου ότι αρνούνται να δεχτούν τον Φοίνικα και απαιτούν πληρωμή σε ισπανικά τάλιρα ή αγγλικές λίρες. Ήσαν η «πέμπτη φάλαγγα» των ξένων.

Τελικά τον δολοφόνησαν στο Ναύπλιο. Οι κοτζαμπάσηδες, οι τραπεζίτες και οι ξένοι δεν τον σκότωσαν μόνο για την πολιτική του, αλλά γιατί το "πείραμα" του Φοίνικα που απειλούσε να αποδείξει σε όλο τον κόσμο ότι ένα έθνος μπορεί να ευημερήσει χωρίς να είναι δούλος του ξένου χρυσού.

Αμέσως μετά τη δολοφονία του (27 Σεπτεμβρίου 1831), η Διοικητική Επιτροπή και αργότερα η Αντιβασιλεία του Όθωνα έσπευσαν να καταργήσουν τον Φοίνικα.Το διάταγμα του 1833 εισήγαγε την  Δραχμή, η οποία ορίστηκε με βάση το ασήμι, αλλά στην πραγματικότητα στηρίχθηκε στο Δάνειο των 60 εκατομμυρίων φράγκων που έδωσαν οι Δυνάμεις στον Όθωνα. Εκεί χάθηκε οριστικά η νομισματική κυριαρχία έως το 1945 που αποκτήσαμε την νέα δραχμή έως το 2001.

Το Μήνυμα της 25ης Μαρτίου

Η Ανεξαρτησία δεν είναι λέξη στις παρελάσεις. Είναι η δυνατότητα μιας χώρας να ελέγχει το Νόμισμά της, τον Πλούτο και την Ενέργειά της. Ο Καποδίστριας μας έδειξε τον δρόμο: Νόμισμα στηριγμένο στην Παραγωγή. Από το 2002 επιστρέψαμε οικονομικά στην προ και μετά  του Καποδίστρια εποχή.

Οι πολιτικοί σήμεραδεν είναι συνεχιστές του 1821. Είναι υποτελείς των δανειστών. Είναι οι πολιτικοί απόγονοι εκείνων που όπλισαν το χέρι των δολοφόνων του Κυβερνήτη.

Γιατί δεν τα ακούμε αυτά στα σχολεία;

Γιατί η επίσημη ιστοριογραφία προτιμά να εστιάζει στον «ρομαντισμό» της Επανάστασης και όχι στη σκληρή οικονομική σύγκρουση. Ο Καποδίστριας δεν ήταν απλώς ένας διπλωμάτης· ήταν ένας οικονομικός εθνικιστής που ήθελε να σπάσει τα δεσμά του «ξένου χρυσοπληρωμένου χρέους».

Το Εθνικό Νόμισμα είναι η ελευθερία μας. Όλα τα άλλα είναι απλώς μια αλλαγή δεσμοφύλακα.

spyridonstalias@hotmail.com

New York 25/3/2026