Το ταξίδι μας, πέρασε από μύρια κύματα.
Προς το νησί, εκεί που ζουν οι πολιορκημένοι
της θάλασσας.
Η προσμονή μας. Η περιέργεια. Ο νόστος, μας οδηγούν στο
αγνάντεμά.
Να τα! Μέσα από το γαλάζιο,
ξεπροβάλλουν τα πετρόκτιστα καράβια, που ρίζωσαν εκεί, καταμεσής του Αιγαίου.
Τα είπαν Κυκλάδες. Τους ‘δώσαν μια αρχαϊκή, μυστηριακή οντότητα.
Τριγύρω από τη Δήλο. Μια
σύναξη ενάλιων τόπων, η πολιτιστική τους ενότητα.
Της ιστορίας τους η κοινή
μοίρα. Ο ήλιος, η αλμύρα, ο αέρας, το λειψό χώμα.
Όλα τούτα, μ’ ένα κοινό
παρανομαστή. Την αγωνία για επιβίωση. Τη λαχτάρα να φτιάξουν, το υπαρξιακό και αισθητικό
τους ζην.
Ρυτίδες, από πάμπολλες πέτρες,
δεμένες αρμονικά η μία πάνω στην άλλη, κτίσανε
τις ατέλειωτες πεζούλες των
νησιών μας. Έτσι συγκράτησαν το πολύτιμο χούμο των εδαφών (για να μην κατρακυλά
στη θάλασσα). Για να βλασταίνουν τα όσπρια, τα δημητριακά, οι ελιές και οι
αμυγδαλιές. Να τρέφεται ο κόσμος και τα ζωντανά του.
Γι’ αυτό και τις σεβάστηκαν,
τούτες τις πέτρες.
Γι’ αυτό και τις κράτησαν
ορθές, παρά το πείσμα των καιρικών συνθηκών και του χρόνου. Η μια γενιά,
συνέχισε αυτά που είχε αφήσει η προηγούμενη. Μέσα σε αιώνες κάματου, γέμισαν
όλο το νησί, με πέτρινες γραμμώσεις.
Αυτές λοιπόν οι διαχρονικές
πεζούλες, φτιάξανε γεωμετρικές εικόνες, που δέσανε με φυσικότατο τρόπο, τον
ορεινό όγκο. Διαμόρφωσαν τοπία. Για να
ξαποσταίνει η ματιά μας στο σεργιάνι της, πάνω στα δημιουργήματα όλων εκείνων
των ανώνυμων κτιστάδων, που χειροποίητα σχεδίασαν, τη φόρμα του κυκλαδίτικου
τοπίου.
Παράπλευρα από τις πεζούλες,
στέκονται οι ξερολιθιές. Δηλαδή οι μάντρες (κάθετες και οριζόντιες), που
ξεχωρίζουν τις ιδιοκτησίες και φτιάχνουν (σε κάποιες των περιπτώσεων), τα μονοπάτια. Οι πέτρες, δεν δέθηκαν μεταξύ τους
με τίποτε. Ξερές. Μόνο με το συνταίριασμα της πέτρας, ν’ ακουμπά η μία συνετά πάνω στην άλλη. Ν’ αφήνουν μικρά
περάσματα, για να φεύγει αργά το νερό, για να μην τις γκρεμίζει. Να δίνουν τη
δυνατότητα στον αέρα να τις διαπερνά, για να μένουν στη θέση τους.
Από τις Κυκλάδες, δυο πράγματα συγκρατείς,
όταν τις αποχωρίζεσαι. Την θάλασσα της και τις πέτρινες διαδρομές, του
ανθρώπινου μόχθου. Αυτά τα θαυμαστά δημιουργήματα, που φτιάχτηκαν για χιλιάδες
χρόνια. Με αφάνταστο κόπο, από την συνεισφορά ανθρώπων και ζώων. Που ο ιδρώτας,
η σκόνη και οι ροζιές της παλάμης, (από τις ατέλειωτες κακουχίες), έχουν αφήσει
πάνω στις πέτρες, τα ιστορικά τους αποτυπώματα. Μια λοιπόν και στις 18 Απριλίου,
έχουμε από την UNESCO, την μέρα ανάμνησης της
πολιτιστικής μας κληρονομιάς, μιας κι η φετινή ημέρα είναι αφιερωμένη στην
αγροτική μας μνήμη, ας κάνουμε ένα αφιέρωμα στις ιστορικές πεζούλες μας.









