Ημέρες ορειβασίας

Ημέρες ορειβασίας

Τετάρτη, 21 Μαρτίου 2018

Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπαχ

του Γιάννη Ζήβα

Η σημερινή ημέρα δεν είναι μόνο γιορτή της ποίησης, αλλά και επέτειος (333χρόνια) από την γέννηση ίσως της μεγαλύτερης μουσικής ιδιοφυϊας όλων των εποχών, του Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπάχ (1685-1750). Γεννημένος στο Άϊζεναχ της Θουριγγίας, σε μουσικό περιβάλλον, σπούδασε κοντά σε μεγάλους δασκάλους της εποχής για να αναδείξει μέσα σε λίγα χρόνια το μεγάλο του ταλέντο, σε όλες τις φόρμες της μουσικής δημιουργίας της εποχής του ώριμου μπαρόκ. Η μουσική του ουσιαστικά αποτελεί ένα αρχιτεκτόνημα στο οποίο γίνεται ένας θαυμαστός συγκερασμός όλων των μέχρι την εποχή του κατακτήσεων στα πλαίσια των εκφραστικών μέσων. Αποτέλεσε τον οδηγό και τον τηλαυγή αστέρα όλων των κατοπινών μουσικών εξελίξεων. Τα έργα του είναι ένα απέραντο λιβάδι από μοσχομυριστά μουσικά άνθη. Συνέθεσε μουσική δωματίου (για δύο ή περισσότερα όργανα), κοντσέρτα, σουϊτες, φούγκες, τοκκάτες, μοτέτα, λειτουργίες,καντάτες, ορατόρια, το ασύλληπτης συνθετικής δεξιοτεχνίας έργο "Το καλώς συγκερασμένο κλειδοκύμβαλο" και πλήθος άλλων έργων. Συνολικά ο κατάλογος έργων του Ι.Σ.Μπάχ (BWV) περιλαμβάνει περίπου 1200 έργα. Μεταξύ των επωνύμων έργων του συγκαταλέγονται τα έξι Βραδεμβούργεια Κοντσέρτα ,το Χριστουγεννιάτικο Ορατόριο, το Πασχαλινό Ορατόριο, τα Κατά Ματθαίον και κατά Ιωάνννην Πάθη,οι περίφημες γαλλικές σουίτες του, η Λειτουργία σε σί ελάσσονα και λοιπά. Επηρεάστηκε βαθιά από δύο μεγάλες μουσικές προσωπικότητες της εποχής του τον βενετό Αντόνιο Βιβάλντι (1678-1741) και τον δανικής καταγωγής βορειογερμανό συνθέτη και οργανίστα Ντίτριχ Μπουξτεχούντε (1637-1707), τον οποίο ο Ι.Σ. Μπάχ πολλές φορές επισκεπτόταταν στην βόρεια γερμανική πόλη Λύμπεκ, μεταβαίνοντας εκεί πεζός.

Στα πρώτα χρόνια της δημιουργίας του ο Ι.Σ.Μπάχ έζησε στην πόλη Κέτεν, ενώ η πόλη με την οποία συνδέθηκε περισσότερο ήταν η Λειψία. Εκεί στον περίφημο ναό του Αγίου Θωμά, διετέλεσε διευθυντής της χορωδίας , της ορχήστρας αλλά και της εν γένει μουσικής δραστηριότητας που είχε ως σημείο αναφοράς της τον ανωτέρω ναό.
Η εργατικότητα, η μεθοδικότητα και η οργάνωσή του ήταν παροιμιώδεις. Έφθασε σε σημείο να συνθέτει για κάθε μία Κυριακή του έτους μία ξεχωριστή καντάτα που ερμηνευόταν στον Άγιο Θωμά, αλλά και σε άλλους χώρους.
Είναι αδιαμφισβήτητη η συμβολή του στην ανάδειξη της θρησκευτικής μουσικής σε έναν χώρο που δέσποζαν οι αρχές της λουθηρανικής μεταρρύθμισης. Υπήρξε άφθαστος μαίτρ του εκκλησιαστικού οργάνου αλλά και του κλαβεσέν.
Στο έργο του εντυπωσιάζει η μαγεία του ρυθμού και της μελωδικής γραμμής, αλλά και μία παιγνιώδης σε πολλές περιπτώσεις εκφορά του μουσικού του ιδιώματος.
Η επίδρασή του τόσο στην κλασσική καθ' εαυτή περίοδο της μουσικής, στην ρομαντική μουσική αλλά και στην σύγχρονη περίοδο της μουσικής δημιουργίας είναι καταλυτική. Στοιχεία που συγγενεύουν με την μουσική του απαντώνται και σε συνθέσεις της τζάζ μουσικής.
Απέκτησε πολλά παιδιά από τους δύο του γάμους, και τρία από τα παιδιά αυτά υπήρξαν σημαντικές μουσικές προσωπικότητες στο μεταίχμιο της μπαρόκ με την κλασσική περίοδο της μουσικής (Κάρλ Φίλιπ Εμμάνουελ, Γιόχαν Κρίστιαν, Βίλχελμ Φρήντμαν).

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου